GIÁO DỤC 24H

Có em chất vấn hiệu trưởng: "Tại sao thầy cô được nhuộm tóc, HS lại không?"

dvnien copy từ https://giaoduc.net.vn/..., trang web này đăng ngày 27/03/2023 06:30

  Nguyễn Nhật Minh

GDVN- Nội quy về hành vi ứng xử, trang phục của học sinh phải chi tiết, cụ thể, cần cho học sinh, phụ huynh xây dựng và đồng thuận.

TIN LIÊN QUAN

• Vĩnh Phúc: Cái ôm hòa giải của hai cô trò sau sự việc giáo viên cắt tóc nữ sinh
• Cô giáo cắt tóc học sinh: Một phút hồ đồ, xô theo bao thầy cô mang tiếng

Chuyện cô giáo chủ nhiệm ở Trường Trung học phổ thông Đội Cấn (huyện Vĩnh Tường, Vĩnh Phúc) cầm kéo cắt tóc một nữ sinh tại lớp trước sự chứng kiến của cả lớp nhằm cảnh cáo về việc em học sinh nhuộm tóc, dù đã được cô nhắc nhở nhiều lần nhưng vẫn chưa khắc phục đã giải quyết “êm thấm”.

Hai bên đều nhìn nhận ra những phần sai của mình, dẫn đến sự việc không mong muốn bị đẩy đi quá xa, gây nhiều ảnh hưởng, hệ luỵ về mặt tâm lý, tinh thần cho không chỉ cô và trò.

Theo ý kiến của đại diện phụ huynh, phía giáo viên và gia đình học sinh đã hòa giải, tìm được tiếng nói chung, sự việc cũng nên được nhanh chóng khép lại, những thông tin tiêu cực tránh bị chia sẻ tràn lan, sẽ càng gây ảnh hưởng tâm lý của học sinh.

Ảnh minh họa: giaoduc.net.vn

Vấn đề cấm hay không cấm học sinh trung học nhuộm tóc khi đi học lại được dư luận bàn cãi.

Thầy giáo Nguyễn Minh Trung, một người đã làm hiệu trưởng hơn 5 nhiệm kì chia sẻ: “Ngày trước mới làm quản lý, tôi cũng có suy nghĩ phải có quy định cấm học sinh nhuộm tóc.

Việc nhuộm tóc khi đi học ở trường tôi từ trước đến nay không có “văn bản”, chỉ có quy định của giáo viên quản sinh thông báo dưới cờ và trong mục trừ điểm thi đua của lớp.

Thế nhưng trong một lần xử lý chuyện tranh cãi của cô chủ nhiệm với học sinh nhuộm tóc tôi đã đề nghị bỏ quy định trừ điểm thi đua của lớp có học sinh nhuộm tóc đi học.

Chuyện là có một học sinh nam có cái bớt nâu trên da đầu, nên khi để tóc đen, cái bớt rất rõ ràng, làm em mất tự tin khi đi học.

Trong một lần cắt tóc, thợ cắt tóc đã đề nghị nhuộm tóc nâu miễn phí cho cậu ta. Sau khi nhuộm tóc nâu, cái bớt mờ hẳn, cậu ta rất tự tin, từ đó học sinh này thường nhuộm tóc nâu đi học.

Khi vào trường mình, học sinh này bị cô giáo chủ nhiệm nhắc nhở chuyện nhuộm tóc, học sinh này đã chủ động đề nghị cùng cô lên gặp tôi, em trình bày rõ ràng, mong nhà trường thông cảm cho em.

Học sinh này còn thẳng thắn chất vấn: “Thầy cô nhuộm tóc, tại sao em không được nhuộm? Thầy cô và em có cùng mục tiêu chung, nhuộm tóc để giúp mình tự tin, giúp mình đẹp trong mắt người khác.”

Sau vụ này, tôi đã đề nghị Đoàn trường mở chuyên đề sinh hoạt “Học sinh có nên nhuộm tóc”.

Sau chuyên đề “Học sinh có nên nhuộm tóc", tôi đã tổng hợp ý kiến của các em, từ “cấm” nay “mở” cho học sinh lựa chọn nhuộm hay không nhuộm tóc, nhưng nói rất rõ lợi và hại về việc nhuộm tóc cho học sinh hiểu.

Thật bất ngờ, rất ít học sinh nhuộm tóc đi học, chỉ trừ vài trường hợp cá biệt do bệnh tật hoặc hình thức, nhuộm tóc để giúp các em hòa đồng, tự tin”.

Có quy định nào cấm học sinh nhuộm tóc không

Quy định về hành vi ứng xử, trang phục, hành vi không được làm của học sinh đã được qu định tại Điều 36, 37 Thông tư 32/2020/TT-BGDĐT.

Điều 36 Thông tư 32/2020/TT-BGDĐT ghi rõ: Hành vi ứng xử, trang phục của học sinh

1. Hành vi, ngôn ngữ, ứng xử của học sinh phải đúng mực, tôn trọng, lễ phép, thân thiện, bảo đảm tính văn hóa, phù hợp với đạo đức và lối sống của lứa tuổi học sinh trung học.

2. Trang phục của học sinh phải chỉnh tề, sạch sẽ, gọn gàng, thích hợp với độ tuổi, thuận tiện cho việc học tập và sinh hoạt ở nhà trường. Tùy điều kiện của từng trường, hiệu trưởng có thể quyết định để học sinh mặc đồng phục nếu được nhà trường và Ban đại diện cha mẹ học sinh của nhà trường nhất trí.

Giáo viên sắp không phải tuân theo quy chuẩn đạo đức riêng?

Điều 37 Thông tư 32/2020/TT-BGDĐT ghi rõ: Các hành vi học sinh không được làm

1. Xúc phạm nhân phẩm, danh dự, xâm phạm thân thể giáo viên, cán bộ, nhân viên của nhà trường, người khác và học sinh khác.

2. Gian lận trong học tập, kiểm tra, thi, tuyển sinh.

3. Mua bán, sử dụng rượu, bia, thuốc lá, chất gây nghiện, các chất kích thích khác và pháo, các chất gây cháy nổ.

4. Sử dụng điện thoại di động, các thiết bị khác khi đang học tập trên lớp không phục vụ cho việc học tập và không được giáo viên cho phép.

5. Đánh nhau, gây rối trật tự, an ninh trong nhà trường và nơi công cộng.

6. Sử dụng, trao đổi sản phẩm văn hóa có nội dung kích động bạo lực, đồi trụy; sử dụng đồ chơi hoặc chơi trò chơi có hại cho sự phát triển lành mạnh của bản thân.

7. Học sinh không được vi phạm những hành vi bị nghiêm cấm khác theo quy định của pháp luật.[1]

Người viết đã tìm hiểu nhưng không có bất cứ quy định nào cấm học sinh nhuộm tóc đi học. Vì thế, khi quy định, xử lý các sai phạm về hành vi ứng xử, trang phục của học sinh giáo viên phải tôn trọng học sinh, tôn trọng pháp luật.

Nhà trường khi xây dựng nội quy về hành vi ứng xử, trang phục của học sinh của trường mình cũng phải dựa trên pháp luật và sự đồng thuận qua trao đổi, bàn bạc với học sinh, phụ huynh.

Nội quy hành vi ứng xử, trang phục của học sinh phải chi tiết, cụ thể, cần được công khai, minh bạch, tuyên truyền cho học sinh, phụ huynh ngay từ đầu khóa, đầu năm học.

Khi học sinh, phụ huynh, cùng được xây dựng nội quy, có sự đồng thuận cao, nội quy đó sẽ có giá trị thực tiễn, tránh được những vụ việc đau lòng không đáng có nơi học đường.

Về lâu dài, người viết đề nghị Bộ Giáo dục và Đào tạo nghiên cứu, có văn bản quy định cụ thể, chi tiết hơn về quy định trang phục, màu tóc ... của học sinh thống nhất trên cả nước hoặc nghiêm cấm nhà trường ra nội quy ngoài quy định của Điều lệ trường học do Bộ ban hành.

Tài liệu tham khảo:

[1]https://thuvienphapluat.vn/van-ban/Giao-duc/Thong-tu-32-2020-TT-BGDDT-Dieu-le-truong-trung-hoc-co-so-truong-trung-hoc-pho-thong-443627.aspx

(*) Văn phong, nội dung bài viết thể hiện góc nhìn, quan điểm của tác giả.

Nguyễn Nhật Minh

 Thời sự

dvnien copy từ https://tuoitre.vn/..., trang web này đăng ngày 26/03/2023 18:55

Sớm di dời người dân tránh xa ô nhiễm của nhiệt điện Vĩnh Tân

ĐỨC TRONG

Làm việc với đoàn công tác do Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ dẫn đầu ngày 26-3-23, Chủ tịch UBND tỉnh Bình Thuận Đoàn Anh Dũng kiến nghị trung ương sớm xem xét việc di dời người dân bị ảnh hưởng bởi khói bụi, tiếng ồn từ nhiệt điện Vĩnh Tân.

Trung tâm nhiệt điện Vĩnh Tân ở xã Vĩnh Tân, huyện Tuy Phong, tỉnh Bình Thuận - Ảnh: ĐỨC TRONG

Theo ông Dũng, Trung tâm nhiệt điện Vĩnh Tân quy hoạch có 5 nhà máy nhiệt điện than, đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia, góp phần tạo ra việc làm và đóng góp lớn vào ngân sách tỉnh.

Tuy nhiên, vị trí của Trung tâm nhiệt điện Vĩnh Tân ở xã Vĩnh Tân, huyện Tuy Phong lại gần khu dân cư sống tập trung, khu vực nuôi trồng thủy sản, sản xuất tôm giống.

Trong đó, khu dân cư thôn Vĩnh Phúc, xã Vĩnh Tân chỉ cách tường rào Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 4 mở rộng khoảng 80m.

Ngoài ra, khu vực này có đặc điểm khí hậu thường xuyên có gió lớn kèm lốc xoáy.

Do đó, các nhà máy nhiệt điện than trên thường xuyên gây ô nhiễm môi trường, ô nhiễm tiếng ồn, ảnh hưởng đến cuộc sống người dân trong khu vực, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an ninh, trật tự tại địa phương.

Để đảm bảo an toàn về lâu dài, tỉnh Bình Thuận đã có nhiều báo cáo, kiến nghị đến Thủ tướng, các bộ ngành liên quan để khảo sát, lập chủ trương đầu tư và bố trí nguồn vốn thực hiện dự án di dời các hộ dân sống tiếp giáp với Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 4.

Việc làm trên sẽ tạo hành lang an toàn môi trường cho khu vực dân cư với các nhà máy theo quy định về xây dựng.

Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Bình Thuận cũng kiến nghị Bộ Công Thương sớm chỉ đạo thực hiện di dời các hộ dân bị ảnh hưởng bởi bụi, tiếng ồn của Trung tâm nhiệt điện Vĩnh Tân.

Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Quý Kiên trả lời về ô nhiễm tiếng ồn, bụi tại Trung tâm nhiệt điện Vĩnh Tân mà người dân đang gặp phải - Ảnh: ĐỨC TRONG

Trả lời các kiến nghị trên, Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Quý Kiên cho biết bộ đang tập trung ý kiến các bộ liên quan để trình Thủ tướng xem xét.

Theo ông Kiên, nguyên nhân dẫn đến vướng mắc trên một phần là do lỗi của cơ quan chức năng khi bổ sung thêm nhà máy tại trung tâm này.

Cụ thể, ông cho rằng quy hoạch ban đầu thì trung tâm chỉ có 4 nhà máy và cách xa khu dân cư ít nhất 500m.

Tuy nhiên, sau này lại bổ sung thêm Nhà máy nhiệt điện Vĩnh Tân 4 mở rộng nên khoảng cách với khu dân cư chỉ còn 80m. Việc này đồng nghĩa hành lang cây xanh an toàn giảm đi rất nhiều.

"Đúng ra phê duyệt dự án này phải có đề án di dời dân cư trước. Ô nhiễm bụi và tiếng ồn là rất nghiêm trọng, đã giảm vành đai cây xanh, đưa xích dân cư và nhà máy lại gần hơn. Tôi đi khảo sát, trên 60% người dân ở đó có nguyện vọng di dời đến nơi mới cho tốt hơn", ông Kiên nói.

Ông Kiên cũng cho biết thêm, các bộ ngành trung ương đang hoàn thiện báo cáo trình Thủ tướng chủ trương di dời người dân ra khỏi khu vực ô nhiễm này.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cũng yêu cầu các bên liên quan sớm thực hiện việc làm trên, càng để lâu càng thêm phức tạp tình hình. Ông cũng nhiều lần đến khảo sát tại trung tâm này và đồng tình với kiến nghị sớm đưa người dân đến nơi ở mới cho tốt hơn.

Gian nan tìm hướng giải bài toán tro, xỉ tại các nhà máy nhiệt điện

Ở miền Bắc Việt Nam việc sử dụng tro, xỉ để làm vật liệu xây dựng đã có lâu. Tuy nhiên, để đẩy mạnh tiêu thụ tro xỉ, nhất là ở khu vực phía Nam, năm 2017, Quyết định số 452 của Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt đề án đẩy mạnh xử lý, sử dụng tro, xỉ..

 Thời sự Phóng sự

dvnien copy từ https://tuoitre.vn/..., trang web này đăng ngày 26/03/2023 13:51. Tác giả: Sơn Lâm - Khắc Tâm

Kỳ 3: 'Sư phụ' gọi chuột thần sầu

Trời sẩm tối, anh Nguyễn Thành Tiển đội đèn, tay cầm cây chĩa cán trúc gắn ba mũi thép nhọn sáng loáng, rồi dẫn chúng tôi ra chiếc xuồng đậu trên con kinh lớn trước nhà.

Nhiều con chuột bị nghe tiếng anh Tiển dụ, lội từ trong hang ra đến cả mũi xuồng - Ảnh: SƠN LÂM

"Sư phụ tối nay đi bắt chuột rồi hả? Sớm dữ vậy", mấy người trong chòm ấp thấy anh Tiển liền vui vẻ hỏi thăm.

Giả tiếng chuột con để dụ chuột mẹ

Cả xã Hồ Đắc Kiện, huyện Châu Thành, Sóc Trăng, nói về bắt chuột, ai cũng kêu anh Tiển là… sư phụ. Người trong ấp Đắc Thời thì còn biết luôn lịch mần ăn của anh. Sớm, có nghĩa là thường thì chưa tới "mùa săn chuột". Phải đợi người ta cắt đồng hết, chuột bỏ đồng về lại làm hang dọc các bờ kinh bao thì chuột mới nhiều.

"Một năm nghỉ từ tháng 12, đến chừng cuối tháng 3 mới bắt đầu mần lại. Ngon nhất là mùa nước, khi người ta cho nước vào rửa đồng, chuột dồn hết về các bờ kinh. Lụm (lượm) đã đời. Năm nay họ thấy tui đi sớm nên hỏi chơi vậy đó", anh Tiển cười xởi lởi, nói bằng giọng tưng tửng hào sảng.

"Tối, mát trời, yên tĩnh là tui đi. Vô mùa mỗi đêm đi tới khuya, được chừng mười mấy ký thì về để còn mần sạch đi bỏ mối. Chớ bắt nhiều quá, có mình ên mần không xuể", anh Tiển hể hả. Bao năm qua, chuột của anh Tiển săn về nổi tiếng là chuột sạch, có bao nhiêu ký các mối trong vùng cũng lấy hết.

Gác cái chân vịt lên, chiếc xuồng nhỏ lướt êm trên mặt nước. Anh Tiển ngồi đầu mũi, ngọn đèn trên đầu lia qua lia lại khắp nơi. Tay phải cầm chĩa, tay trái cầm thanh chèo nhỏ lướt tới. Mái chèo êm không một tiếng động, trời đêm đứng gió nên chỉ có tiếng dế, côn trùng, ếch nhái rỉ rả.

Thỉnh thoảng tiếng cuốc kêu vang hay một con chim đạp cánh khỏi cành đậu, một con cá quẫy ở xa tít vẫn nghe rõ mồn một. Đến đoạn hai bên bờ kinh có bụi rậm, anh Tiển mới bắt đầu dùng chĩa gõ nhẹ hai bên bờ kinh, rồi miệng anh chu lại: "Chút chít chút chít".

Nếu không phải đã nghe anh Tiển biểu diễn trước đó, hẳn ngồi phía sau xuồng chúng tôi đã ngỡ là một bầy chuột con nào đó kêu vang giữa trời đêm thanh vắng.

Cách bắt chuột đơn giản của anh Tiển là giả tiếng chuột con rồi tạo ra tiếng động giả trên bờ, con chuột mẹ trong hang nghe thì mò ra. Sau khi bắt chuột mẹ, anh lại tiếp tục giả tiếng chuột chồng mà anh tự đặt tên là "gọi chín chục".

"Thì tại giống tiếng chuột con, thế là con mẹ tưởng con mình bị gì thì lao ra hang. Bắt được con chuột mẹ rồi, mình gọi "chín chục" thì con chuột chồng ở trong hang tưởng thằng nào qua gây sự, ăn hiếp vợ mình, nó cũng nhào ra theo", anh Tiển cười lý giải chuyện khó tin mà có thiệt.

Vào mùa nhiều chuột, mỗi đêm anh Tiển có thể bắt đến mười mấy ký chuột, kiếm hơn cả triệu đồng - Ảnh: KHẮC TÂM

Học nghề thợ săn chuột

42 tuổi, anh Tiển đã có hơn 20 năm theo nghề săn chuột chuyên nghiệp. 

"Năm 2002, sống ở miệt này có học hành đến nơi đến chốn gì đâu, tui chỉ đi làm mướn ngày được 15.000 đồng. Vợ cũng mới sinh con đầu lòng. Thấy khó khăn quá, ông dượng rể mới biểu đi theo ổng bày cho nghề mần chuột. Chịu khó thì đủ sống", anh Tiển kể.

Dượng rể của anh Tiển là ông Dương Văn Sáng năm nay 63 tuổi, là người đến với nghề bắt chuột từ hơn 30 năm trước, lúc chuột đồng trở thành món hàng bắt đầu được mua bán nhiều.

Đi theo ông Sáng, đầu tiên anh Tiển phải giong xuồng phía sau xa xa để học cách bơi chèo cho thật êm, "bơi phải làm sao con ếch nổi trên mặt nước mà xuồng đến gần đủ tầm cây chĩa nó vẫn không biết, con chó đứng trên bờ không hay để sủa".

Chừng bơi êm rồi, ông Sáng mới dạy cách nhìn trong đêm. Đèn không được tập trung vào một chỗ, vì như thế sẽ đánh động con mồi. Phải làm sao lướt qua phản chiếu ánh mắt là biết được con gì, biết vị trí của nó.

"Thấy được rồi thì tảng lơ đến gần trong tầm cây chĩa. Phải lẹ mắt, nhanh tay. Tay với mắt đến khi quen rồi thì như một. Khi đến tầm rồi lia đèn lại ngay nó lần thứ hai thì tay đã phóng trúng rồi, nếu không thì hụt khỏi lụm", ông Sáng phân tích thêm về nghề săn mồi đồng ban đêm.

Dạy anh Tiển, mà ông Sáng không ngờ chỉ hai tháng sau, đệ tử mình lại có thể giả cả tiếng chuột để dụ chúng ra từ trong hang. 

"Cái đó là nó sáng nghề của nó. Tui cũng chịu. Nghề săn chuột ở miền Tây này nhiều mà đó giờ tui cũng chưa nghe ai được biệt tài như thằng Tiển", ông Sáng cười thừa nhận.

Ban đầu, anh Tiển cũng bắt hụt hoài, cũng lớ ngớ khi lia đèn trong đêm không biết con ếch đang nổi trên nước hay con cò đang ẩn trong bụi rậm. Anh đã phải bõ công ban ngày đi dọc bờ kinh quan sát hang chuột để tìm hiểu.

Biết hang nào thì nhiều chuột, hang nào ít chuột. Nhìn cọng cỏ gần đó để xem dấu răng biết chuột đồng hay chuột cống nhum… Nghe con chuột cất tiếng gọi bầy đàn, anh tập cách nhái theo và thành thục.

Có thể gọi chuột chạy đến, ban đầu nhiều người cũng cho là… dóc tổ. Thậm chí một ông chủ vườn cam trong ấp còn đòi cá cược. Thấy hai con chuột trên cây dừa, ông này nói nếu anh Tiển kêu được hai con chuột đó xuống bắt được thì chịu một thùng bia.

Anh Tiển liền chu miệng lên, ông kia cầm cây đánh động dưới thân dừa để hù dọa cho hai con chuột sợ. Vậy mà hai con chuột nghe tiếng anh Tiển kêu thì tức khí phóng luôn từ trên bẹ dừa xuống để anh xỉa gọn. Sau lần ấy, ông chủ vườn cam khâm phục, nhờ anh Tiển về "dọn" bầy chuột đang làm khổ vườn cam của mình.

Anh Tiển vô vườn cam một đêm săn hơn chục ký chuột, ông chủ kia còn thưởng thêm 200.000 đồng vì trước đó ông đã dùng nhiều cách mà bọn chuột vẫn cứ cắn phá. Cũng từ đó, không còn ai trong ấp dám thách. Mà nếu nghe anh Tiển giả từ tiếng chuột con, chuột mẹ, chuột chồng cho tới chuột cống nhum một lần, hẳn cũng ít người dám thách "sư phụ chuột" nữa.

Nhờ cái biệt tài săn chuột độc đáo, đêm đêm cần mẫn, anh Tiển đã nuôi được đứa con lớn lên Sài Gòn học ra nghề điện lạnh, giờ đã đi làm. Rồi tiếp tục nuôi đứa con nhỏ đương lớp 7 đã học giỏi qua nhiều năm. "Gì thì gì, có học vẫn hơn, tui do không học hành được mới chuyên tâm theo nghề này để nuôi vợ con", anh Tiển cười.

Đứa con lớn của anh Tiển kể cha nó chưa một lần cho nó đi theo săn chuột. Có lẽ anh cũng sợ con mình mải mê những thú vui miệt đồng nhất thời mà dở dang chuyện học.

"Sư phụ hay lắm. Từ hồi bị sứt miếng răng cửa, hở kẽ răng thì sư phụ phải ăn cau non trước khi đi bắt chuột để răng sít lại giả tiếng chuột mới thanh. Ngậm chặt răng, chu môi mút vô là ra tiếng chuột. Biết vậy chớ tập mút đến chảy máu môi chưa chắc là được", anh Nguyễn Văn Dương, người chung ấp, nói thêm.

Anh Dương 33 tuổi, có hai con đang tuổi ăn học mà đi mần mướn bữa đực bữa cái khó khăn quá, mùa chuột này nhất quyết xin theo anh Tiển học nghề.

"Tui chỉ hy vọng học được cách bơi, cách nhìn đèn, cách xỉa cho nhuyễn thôi. Chớ cái tài giả tiếng chuột của sư phụ thì hên xui", anh Dương cười thật thà.

Ông Nguyễn Văn Mỹ - phó chủ tịch UBND huyện Châu Thành, tỉnh Sóc Trăng - cho biết: "Anh Tiển đúng là… "dũng sĩ diệt chuột". Với một xã thuần nông như Hồ Đắc Kiện, nạn chuột cắn phá mùa màng, cây trái… luôn khiến nhà nông lao đao.

Thiệt hại do chuột gây ra hằng năm rất lớn. Tài giả tiếng chuột để bắt chuột của anh Tiển phải nói là có một không hai, góp phần bảo vệ mùa màng, tăng thu nhập cho người dân. Ảnh lại sống hiền lành, hòa đồng nên nhắc đến "sư phụ chuột", ai cũng quý, cũng khoái".

_______________________________________________

Mỗi năm, ông lão 86 tuổi ở Trà Vinh vẫn đi bộ hàng ngàn cây số, kéo theo chiếc xe chất đầy sản phẩm làng nghề đi khắp chợ búa, xóm làng ở miền Tây.

Kỳ tới: Ông cụ “kéo làng nghề” đi khắp miền Tây

 Thời sự Phóng sự

dvnien copy từ https://tuoitre.vn/..., trang web này đăng ngày 25/03/2023 10:49

'Lão trôm' hơn 300 tuổi, trời đánh hổng chết

HÙNG ANH

"Lão trôm" được người dân trong vùng tôn kính như một vị thần cây, không ai dám xúc phạm, không dám lấy mủ sử dụng. Ngày 30-12-2016, đại thụ này đã được công nhận là cây di sản Việt Nam.

Cây trôm cổ thụ đã được phong cây di sản Việt Nam - Ảnh: HÙNG ANH

"Lão trôm" dáng uy nghi, hoành tráng, cành lá tươi tốt, đứng sừng sững ven đường Lương Văn Chấn, trước cổng chùa Diêu Quang (phường Khánh Hậu, TP Tân An, Long An). Nhìn từ xa, đại thụ to lớn và nổi bật hẳn lên so với tất cả cây cối trong vùng.

Đại thụ mấy trăm năm tuổi

Theo Hội Sinh vật cảnh Long An, đại thụ này đang sở hữu những số đo đáng nể: cây một thân đứng thẳng, chu vi thân cách mặt đất 1,3m là 8,5m, đường kính tán cây bao trùm 32,5m, chiều cao cây 25,5m, chu vi gốc cây tiếp đất hơn 12m tức phải cả chục người ôm mới xuể, có nhiều rễ nổi u nhìn tựa như hình con rồng uốn khúc.

Cho đến nay, tuổi thật "lão trôm" Khánh Hậu vẫn là đề tài khiến nhiều người thắc mắc với hai chuyện truyền lưu khác nhau.

Chuyện thứ nhất: lúc còn sinh thời cố nhà văn - nhà Nam Bộ học Sơn Nam có đến Khánh Hậu khảo cứu cây trôm này để xác định tuổi cây.

Nhà văn cho rằng năm 1731 khi dòng họ Tiền quân Kiến xương Quận công Nguyễn Huỳnh Đức đến sinh cơ lập nghiệp tại giồng Cai Yến xưa (còn có tên là giồng Cai Én, (nay phường Khánh Hậu) thì đã có cây trôm hơn 50 tuổi. Như vậy, tính đến nay "lão trôm" có tuổi đời trên 300 năm.

Chuyện thứ hai: năm 2002 có hai đoàn cán bộ khoa học của Nhật Bản và Học viện Khoa học xã hội TP.HCM đến Khánh Hậu nghiên cứu đề tài "Làng xã Nam Bộ, trường hợp xã Khánh Hậu, tỉnh Long An".

Khi nhìn thấy cây trôm cổ thụ, mọi người rất kinh ngạc. Giáo sư tiến sĩ Sakurai Yumio của Nhật đã dùng khoan tay khoan vào thân trôm để lấy dăm gỗ làm xét nghiệm tính tuổi cây.

Kết quả xét nghiệm của vị giáo sư người Nhật cho thấy "lão trôm" Khánh Hậu có tuổi đời từ 450 - 500 năm.

Tuy vậy, khi công nhận cây di sản Việt Nam năm 2016, không hiểu sao các cơ quan hữu trách thống nhất số tuổi đại thụ này chỉ hơn 350, gây sự thắc mắc cho nhiều người.

Trong khi đó, đại đức Thích Thiện Thạnh, trụ trì đời thứ 4 chùa Diêu Quang, cho biết từ rất lâu nhà chùa, phật tử và người dân phường Khánh Hậu rất yêu quý "lão trôm" cổ thụ.

Hằng ngày người dân qua lại đường Lương Văn Chấn đều ngắm đại thụ, mỗi khi "lão" có bất kỳ sự thay đổi nào thì mọi người đều rất lo lắng.

Đại đức Thích Thiện Thạnh cho biết ngày xưa tiền thân chùa Diêu Quang là một cổ miếu tên Dao Quang. Theo lời kể của các bậc tiền nhân thì lúc đó "lão trôm" đã đứng hiên ngang trong sân miếu.

Khi miếu Dao Quang đổi thành chùa Diêu Quang, cổ thụ vẫn sừng sững trước sân. Gần đây, do yêu cầu mở rộng đường Lương Văn Chấn nên chùa phải dời hàng rào vô phía trong, khiến "lão trôm" ra đứng lề đường.

"Hồi làm đường, có công nhân hăm he đốn hạ "lão trôm" và tập kết vật tư bừa bãi ở gốc cây. Sau đó, xe cộ của họ cứ đến khu vực đại thụ tỏa bóng là bị hư hỏng đủ thứ.

Khi nghe người dân trong vùng kể cổ thụ rất lâu đời, không ai dám xúc phạm, các công nhân phải khấn vái xin lỗi, từ đó việc thi công mới được suôn sẻ" - ông Nguyễn Văn Đức, cư dân phường Khánh Hậu, kể.

Ông Đức cũng nhiều lần nghe các bậc lớn tuổi kể rằng những dịp lễ tết, rằm lớn hay người nào chuẩn bị đi xa đều sắm sửa lễ vật đến khấn vái cầu xin "lão trôm" phù hộ an lành. "Do cổ thụ quá cao tuổi, linh thiêng nên mọi người cho rằng cây đã thành thần và được kính trọng", ông Đức nói.

Dấu vết “trời đánh hổng chết” còn trên thân trôm cổ thụ - Ảnh: HÙNG ANH

"Lão trôm" trời đánh hổng chết

Năm 2013, "lão trôm" bị sét đánh trúng phần ngọn, làm tróc một mảng vỏ và cháy sém một nhánh lớn. "Tui và mọi người rất lo, sợ cổ thụ chết, bởi trước đó sân chùa Diêu Quang có một cây sao rất lớn đã bị sét đánh chết đứng.

Nhưng thật kỳ diệu, chỉ có nhánh cây bị sét đánh trúng chết khô, nhưng cổ thụ vẫn sống tươi tốt cho đến nay", ông Đức kể chuyện cây bị trời đánh hổng chết.

Đại đức Thích Thiện Thạnh cho biết lâu nay "lão trôm" Khánh Hậu như một chứng nhân lịch sử, rất thiêng liêng đối với người dân sở tại, đặc biệt là sau khi được công nhận cây di sản Việt Nam.

Năm 2021, "lão trôm" đột nhiên bị rụng lá, xác xơ. Người dân phường Khánh Hậu ai cũng hoang mang và buồn lo cổ thụ qua đời vì tuổi già.

Nhưng cuối cùng đã xác định "lão trôm" lâm cảnh khát nước vì toàn bộ phần gốc đã bị làm đường bê tông hóa. Nhiều phương án cấp cứu được triển khai, sau đó đại thụ lại tươi tốt đến nay.

Lương y Lê Hoàng Cung (Tiền Giang) cho biết cây trôm là loài thân gỗ mọc hoang tại rừng miền trung Nam Bộ, nhưng gần đây được trồng ở nhiều địa phương như Tiền Giang, Bình Thuận, Ninh Thuận... để lấy mủ (nhựa).

Mủ trôm có màu trắng vàng, tiết ra từ vỏ thân cây và được thu hoạch. Về mặt y học, mủ trôm có vị ngọt, tính mát, có nhiều vi lượng, hàm lượng khoáng chất cao. Nó có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, cung cấp nhiều chất xơ, mát gan, cung cấp nhiều khoáng chất vi lượng tốt cho da và máu.

Ngoài chức năng thanh nhiệt, mủ trôm còn là vị thuốc hỗ trợ chữa các bệnh về tiêu hóa rất tốt... Do mủ trôm có nhiều tác dụng tốt đến sức khỏe con người nên được xem như quà tặng quý giá của thiên nhiên.

Với trường hợp "lão trôm" Khánh Hậu sống lâu năm, thân to lớn nên lượng mủ thu hoạch được sẽ rất lớn. Nhưng dân phường Khánh Hậu cho biết từ xưa đến nay cổ thụ này không hề bị người dân lấy mủ để sử dụng.

Theo ông Đức, "lão trôm" không bị người dân xâm phạm lấy mủ dù giá bán đặc sản này rất cao (300.000 - 400.000 đồng/kg tùy thời điểm và đã qua chế biến hay chưa), vì mọi người đều tin tưởng đại thụ rất linh thiêng.

Trong khi đó, theo đại đức Thích Thiện Thạnh, từ lâu người dân trong khu vực không lấy mủ của cây trôm để sử dụng, ngoài lòng tôn kính thì họ còn lo sợ việc khai thác mủ sẽ ảnh hưởng sức khỏe cây, dù ai cũng biết mủ trôm là dược liệu quý.

Dù mủ trôm tốt cho sức khỏe nhưng lương y Lê Hoàng Cung khuyến cáo phải biết cách sử dụng đúng và không nên lạm dụng.

Cụ thể, không nên đun nấu mủ trôm ở nhiệt độ cao bởi sẽ phá hủy cấu trúc của các phân tử dược tính có tác dụng điều hòa đường huyết, ổn định huyết áp, mát gan, giải độc gan, giúp mau lành vết thương.

Nếu dùng để nhuận tràng, mỗi ngày chỉ nên dùng 0,5 - 1g bột mủ trôm ngâm trong 200ml nước lọc. Nếu dạng thô thì chỉ lấy một thỏi bằng 1/2 lóng tay, rửa sạch rồi ngâm vào 200ml nước để từ tối đến sáng hôm sau mới dùng.

Phụ nữ đang thời kỳ nuôi con như có thai hoặc cho con bú, người gặp vấn đề về đường ruột như khối u trong ruột, người có tính hàn hay bị lạnh bụng, đi ngoài... thì không được sử dụng mủ trôm.

 Pháp luật

dvnien copy từ https://tuoitre.vn/..., trang web này đăng ngày 24/03/2023 17:37

Lập khu dân cư 'ma' để chiếm đoạt hơn 57 tỉ đồng, cựu giám đốc địa ốc lãnh 16 năm tù

ĐỨC TRONG

Chiều 24-3-23, Tòa án nhân dân tỉnh Bình Thuận tuyên phạt bị cáo Nguyễn Quang Bình - 39 tuổi, cựu giám đốc Công ty TNHH địa ốc Diamond Land, ở TP Phan Thiết - mức án 16 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Bị cáo Nguyễn Quang Bình nghe tòa tuyên án - Ảnh: ĐỨC TRONG

Theo cáo trạng, vào năm 2018, Nguyễn Quang Bình thành lập Công ty TNHH địa ốc Diamond Land (Công ty Diamond Land) tại TP Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận và giữ chức vụ giám đốc.

Trong thời gian từ tháng 11-2018 đến 6-2020, Bình sử dụng danh nghĩa Công ty Diamond Land với ngành nghề kinh doanh bất động sản, đã tự thành lập các khu dân cư không có thật trên địa bàn TP Phan Thiết, huyện Hàm Thuận Bắc, huyện Hàm Thuận Nam, tỉnh Bình Thuận.

Các khu dân cư "ma" này nằm trên những thửa đất không thuộc quyền sử dụng của Công ty Diamond Land và không xin phép hoặc chưa được cơ quan quản lý nhà nước cấp phép đầu tư.

Bình đã tự lập sơ đồ bản vẽ phân lô, xây dựng hạ tầng, tổ chức rao bán rộng rãi trên các trang mạng xã hội.

Bị cáo Bình còn cam kết hồ sơ pháp lý đầy đủ và sẽ bàn giao giấy chứng nhận quyền sử dụng đất từng lô cho khách hàng sau khi ký hợp đồng nguyên tắc chuyển nhượng để xây dựng nhà ở.

Do tin tưởng các thông tin trên, nhiều người đã ký hợp đồng mua đất và chuyển tiền cho bị cáo Bình.

Ngoài ra, bị cáo còn lợi dụng việc hợp tác đầu tư giới thiệu bán căn hộ, sau khi giới thiệu cho khách hàng thì Bình thu tiền rồi chiếm đoạt.

Cáo trạng xác định với việc tạo ra các khu dân cư "ma", thực hiện một hợp đồng hợp tác bán căn hộ, bị cáo đã chiếm đoạt của 81 bị hại hơn 57 tỉ đồng, hiện đã khắc phục gần 7 tỉ đồng.

Về trách nhiệm dân sự, tòa tuyên buộc bị cáo Bình phải bồi thường số tiền còn lại trong vụ án cho các bị hại, đồng thời kê biên một số tài sản của bị cáo để đảm bảo thi hành án.

Vẽ dự án ‘ma’ trên đất nông nghiệp lừa đảo hơn 18 tỉ đồng, giám đốc và một người dân lãnh án tù

TTO - Giám đốc công ty môi giới bất động sản cấu kết với một người dân vẽ dự án "ma" trên đất trồng cây lâu năm để đưa thông tin gian dối, lừa hàng chục người với số tiền hơn 18 tỉ đồng.

 Thời sự Phóng sự

dvnien copy từ https://tuoitre.vn/..., trang web này đăng ngày 24/03/2023 10:03

Những chuyện ngồ ngộ ở miền Tây - Kỳ 1: Leo ngọn dừa, kiếm tiền triệu

HÙNG ANH

Chuyện tìm vàng ở đồng ruộng miền Tây nghe cứ như bác Ba Phi nói dóc, rồi thợ săn chuột số 1 ở Cà Mau, ông già cụt tay bắt cá thần sầu, "thần trôm" Tân An...

Những người bán mật ong ruồi ở chợ Bến Tre - Ảnh: HÙNG ANH

Những câu chuyện ngồ ngộ nghe xong cứ tròn mắt, tưởng lạc vô xứ sở miền Tây heo hút trăm năm trước.

"Nghề này mần có tiền nhưng phải thiệt tinh mắt à nghen. Nếu trúng, mỗi ngày kiếm được gần 2 triệu đồng. Nhưng mà ngày nào cũng leo lên, tuột xuống 40-50 cây dừa cao trật ót, mệt lắm anh ơi", Luân nói.

Nghề săn mật ong trên đọt dừa rất ngán mấy ông rắn. Các ổng cũng đủ thứ dữ thần, từ rắn hổ đến rắn lục dữ tợn, lì lợm bà cố.

Tư Minh

Ngày leo lên, tụt xuống... 40 lần

Sau khi gửi chiếc xe gắn máy vào nhà người quen, Luân (Nguyễn Văn Luân, 34 tuổi, xã Châu Bình, huyện Giồng Trôm, Bến Tre) cầm sợi dây ni lông lớn cỡ ngón chân cái thắt vòng tròn và con dao nhỏ bén ngót, tà tà đi vào vườn dừa xanh mát, cây nào cây nấy cao hơn chục mét.

Thấy tôi cứ nhìn sợi dây ni lông, Luân cười giải thích: "Sợi dây này dân leo dừa, leo cau gọi dây nài. Nó giữ cho hai bàn chân người leo sát vào thân cây rất chắc chắn, an toàn".

Không chút vội vàng, Luân bước đi đủng đỉnh dưới bóng dừa, trong khi mắt cứ ngước lên trời, quan sát thật kỹ từng tàu lá xanh mướt, từng quày dừa trên củ hủ. Bỗng nhiên anh ta kêu nhỏ "đây rồi" và dừng lại dưới một gốc dừa.

Tôi nhìn lên ngọn dừa, chẳng thấy gì khác lạ. Trong khi đó Luân ngậm con dao nhỏ vào miệng, xỏ hai chân vào sợi dây nài áp sát vào cây dừa, hai tay vịn chặt thân cây, rồi dùng sức đôi chân đẩy cả người leo thoăn thoắt lên phía củ hủ trong tư thế như một con nhái.

Luân vắt vẻo trên ngọn dừa, tìm ổ ong ruồi Ảnh HÙNG ANH

Tới sát củ hủ dừa, Luân dừng lại ngắm nghía, sau đó dùng dao cắt nhè nhẹ vào cuống tàu lá dừa xanh. Trong vài phút, tàu lá xụ xuống gần sát thân dừa nhưng Luân không cắt cho lìa rơi xuống đất.

Anh thận trọng lấy gói thuốc lá trong túi áo rút một điếu, châm lửa đốt, khiến tôi nghĩ thầm: "Tay này đợi lúc xuống đất rồi hút thuốc không được hay sao mà phải hút lúc treo người trên cây cho cực khổ vậy kìa?".

Nhưng thật lạ, tôi thấy Luân cứ rít thuốc liên tục với tốc độ rất nhanh, rồi bao nhiêu khói thuốc đều được anh phun thẳng vào một điểm của tàu lá dừa vừa bị anh cắt.

Ngay lúc đó, một bầy ong đông đúc từ tàu lá dừa bay ra tán loạn. Lúc này anh ta mới dùng một tay giữ tàu lá dừa, tay kia dùng dao cắt cho tàu lá đứt hẳn, rồi nhanh nhẹn cầm tàu lá đem xuống đất.

Lúc Luân đem tàu lá xuống, tôi nhìn thấy một tổ ong có kích thước cỡ bàn tay người lớn xòe ra đang gắn chặt phía dưới cuống lá dừa, vài con ong vẫn còn bay quanh.

Dùng con dao khéo léo cắt một phần vỏ cuống tàu dừa để lấy tổ ong, Luân giải thích: "Này ong ruồi, sống tự nhiên, mật nó rất quý và mắc tiền vì hút mật hoa dừa để tạo thành mật ong, nhưng tổ ong nhỏ, số lượng mật trong mỗi tổ rất ít.

Với kích cỡ này, khoảng 10 tổ mới được một xị (250ml) mật. Một lít mật ong ruồi có giá 1,6 triệu đồng, trong khi mật ong nuôi giá chưa tới 500.000 đồng/lít. Trong tổ ong chia làm hai phần, phần sáp sát với cuống tàu dừa là nơi chứa mật, sáp bên dưới là chỗ của đàn ong non".

Nói xong, Luân đến bụi chuối cắt một tàu lá nhỏ gập đôi rồi bọc bên ngoài tổ ong, dùng dây chuối buộc hai đầu cuống tàu dừa có tổ ong rồi xách đi. Anh ta cho biết phải bọc lá chuối bên ngoài để tổ và mật ong không bị ánh nắng mặt trời sấy khô.

Suốt cả buổi sáng, anh thả bộ tà tà hết vườn dừa này sang vườn dừa khác, phát hiện thấy tổ ong là xỏ nài thoăn thoắt leo lên cây, xế trưa đã thu hoạch hơn 40 tổ ong ruồi lớn nhỏ.

Áo ướt đẫm mồ hôi, Luân vẫn cười, nói: "Bữa nay vầy là được rồi, về thôi, chắc khoảng 1 lít mật. Nghề này mần có tiền, nhưng cần phải tinh mắt. Mà nói thiệt, mỗi ngày cứ leo lên, tuột xuống 40-50 cây dừa cao trật ót, mệt dữ lắm anh ơi".

Trên đường đi có nhiều người gọi lại hỏi mua, nên chỉ thời gian ngắn anh ta đã bán hết những tổ ong ruồi.

Một tổ ong ruồi khủng vườn dừa được thợ săn tìm thấy - Ảnh: HÙNG ANH

Tiếng oan khó gỡ

Anh Nguyễn Văn Minh, một tay chuyên săn mật ong ruồi quê ở Mỏ Cày Nam (Bến Tre), cho biết nghề này chỉ kiếm ăn được những tháng mùa nắng, bởi thời điểm này ong luôn tích trữ đầy mật trong tổ.

Mùa mưa, ong đóng đầy tổ nhưng trong tổ hầu như không có mật. Nhưng nếu mùa mưa, tổ ong có mật thì dân ăn ong cũng không dám hành nghề vì thân cây dừa luôn trơn trợt, nhiều hiểm nguy rình rập người leo cây.

"Ong ruồi không nhất thiết phải đóng tổ trên ngọn dừa mà có thể đóng tổ ở bất cứ đâu, miễn là có hoa trái cho nó hút mật. Vì vậy xung quanh các vườn nhãn, chôm chôm... đều có ong ruồi làm tổ.

Nhưng từ lâu mật ong ruồi trong vườn dừa được đánh giá là tốt nhứt. Cho nên dân săn mật ong ruồi thường di chuyển khắp các vườn dừa ở Bến Tre, Tiền Giang, Vĩnh Long, Trà Vinh để hành nghề, có mật ong ở đâu là bán luôn ở đó, nhiều khi đi cả tuần, nửa tháng mới về nhà", anh Minh kể.

Theo tay thợ săn ong này, nghề săn mật ong ruồi chịu nhiều tiếng oan. Lang thang trong các khu vườn cây ăn trái tìm tổ ong, gặp chủ vườn tốt bụng, thông cảm thì họ sẵn sàng cho thợ bắt ong vô. Nếu gặp người khó tính, họ chẳng những xua đuổi không cho vô, mà còn lớn tiếng nghi ngờ "ban ngày dọ thám, ban đêm ăn trộm", rồi hăm he báo công an.

Gặp những trường hợp đó, dân săn mật ong chỉ biết "ngậm bồ hòn làm ngọt" cho khỏi chuốc phiền phức vào thân và ghi nhớ khu vườn đó để tránh xa.

Nhưng tiếng oan dân săn mật ong ruồi gặp nhiều nhất là chuyện bán mật ong giả, mật ong thiệt. Anh Tư Bình, dân săn mật ong ruồi ở Châu Thành (Bến Tre), kể: "Hôm nọ tụi tui trèo dừa mệt muốn le lưỡi mới lấy được mấy cái tổ ong đầy mật, bọc lá chuối đem về thì dọc đường có người kêu lại hỏi mua.

Họ xem tới xem lui, chê mắc, trả giá ỏng eo nên tui không bán. Chỉ có vậy mà họ la lối om sòm, nói tụi tui dùng kim tiêm loại nhỏ bơm nước đường vào tổ ong rồi đem đi bán. Tui tức mình, thách họ nếu làm được như vậy thì làm thử tui coi. Nhưng họ cứ la ó làm nhiều người khác nhìn tụi tui như dân lừa đảo, thiệt là tức".

Theo anh Bình, ở các ngăn nhỏ chứa mật của tổ ong, sau khi đầy mật sẽ được lũ ong thợ bịt kín bằng sáp. Vì vậy, nói thợ săn mật ong dùng kim tiêm bơm nước đường vào các ngăn chứa mật của tổ ong rồi bịt kín lại để bán mật giả là điều hết sức phi lý.

Một chuyện khác mà thiên hạ hay bàn tán là mật ong ruồi được bán ngoài chợ chưa chắc là mật thật vì đã được vô chai nhựa, dù bày bán kèm với các miếng sáp chứa ong non.

Nghe chuyện này, bà Châu, người chuyên bán mật ong ruồi ở chợ Bến Tre, cười cười nói: "Tụi tui bán mật ong ruồi đã nhiều năm, ngày nào cũng ngồi đây, nếu bán mật giả chắc người ta để tụi tui yên ổn buôn bán à? Nhưng thôi, miệng đời muốn nói gì thì nói, tụi tui làm ăn đàng hoàng, chẳng quan tâm".

Theo anh Minh, có nhiều cách để phân biệt mật ong thật, mật ong giả khi mua. Phổ biến nhất là dùng lá hành tươi nhúng vào mật từ 5 phút đến 10 phút. Nếu lá hành bị héo và chuyển sang màu xanh đậm là mật ong thật.

Cách thứ hai là cho một ít mật ong lên lòng bàn tay và xoa đều. Nếu là mật ong thật thì sẽ thấy nhơn nhớt và da tay có cảm giác nóng rát.