***

Góc nhìn

Y tế & sức khỏe

dvnien copy từ https://vnexpress.net/..., trang web này đăng ngày 13/5/2022, 01:09

Chuyên gia tâm lý 'tự xưng'

Dương Hương Trà

Tác giả sách

Cuối năm 2018, tôi lên những cơn trầm cảm nặng và phải đi khám bác sĩ tâm thần ở một bệnh viện lớn.

Bác sĩ kê đơn thuốc nhưng tình trạng của tôi không tiến triển nhiều. Tôi tái khám và được ông gợi ý liên lạc với một chuyên gia tâm lý, cùng lời dặn dò "nên gặp càng sớm càng tốt".

Tôi được chuyên gia tâm lý hẹn gặp ở một quán cà phê trung tâm Hà Nội. Chị giới thiệu là thạc sĩ, tác giả sách về tâm lý. Trong cuộc gặp, chị hỏi về hoàn cảnh gia đình, nguyên nhân dẫn tới bệnh tật.

Khi tôi bày tỏ lo ngại bệnh trầm cảm của mình có thể ảnh hưởng tiêu cực tới các con, chị khuyên nên đưa bọn trẻ đi trị liệu luôn. Chị hỏi về nguồn tài chính hỗ trợ tôi duy trì cuộc sống, đề nghị được nói chuyện với nhà chồng tôi để thay tôi trình bày về bệnh tật của mình và xin họ hỗ trợ chi phí điều trị.

Thấy thiếu tin tưởng, tôi từ chối với lý do chưa cần hỗ trợ xin tiền chữa bệnh. Sau cuộc gặp, chị nhắn tin số tài khoản để yêu cầu chuyển tiền buổi trị liệu thứ nhất. Chi phí cho một buổi điều trị là sáu trăm nghìn đồng. Không đủ niềm tin, tôi từ chối buổi trị liệu thứ hai.

Cuộc gặp gỡ với "chuyên gia" không cho tôi thấy sự đồng cảm và chia sẻ. Điều đọng lại sau cuộc gặp là sự nỗ lực gợi ý tìm nguồn tài chính chữa bệnh thay vì sự quan tâm tới căn bệnh. Sau này, tiếp xúc thêm một vài chuyên gia tâm lý khác, tôi nhận ra nhiều bác sĩ tâm lý hoàn toàn không hiểu về bệnh lý học tâm thần.

Giải pháp trị liệu tâm lý có tác dụng rất lớn với bệnh nhân ở mức độ nhẹ và tác dụng không kém gì dùng thuốc đối với bệnh nhân ở mức độ trung bình và nặng. Kết hợp cả thuốc và trị liệu tâm lý đang được áp dụng để chữa bệnh tâm thần ở nhiều nước trên thế giới.

Tại Việt Nam, một số bệnh viện tâm thần có quan tâm trị liệu tâm lý, nhưng mức độ chú trọng thường rất thấp. Theo số liệu của WHO 2015, tỷ lệ chuyên gia tâm lý trên một trăm nghìn dân của Việt Nam là 0,03; trong khi ở Anh là 9 và ở Mỹ là 31.

Trị liệu tâm lý cũng không được bảo hiểm y tế chi trả. Đầu năm 2019, Hội tâm lý trị liệu Việt Nam mới được thành lập. Cuối năm 2020, danh mục nghề nghiệp của Việt Nam mới có mã số nghề "nhà tâm lý học". Trong khi đó, thế giới đã phát triển hàng chục trường phái trị liệu tâm lý, nhiều trường phái đã được đánh giá hiệu quả không kém gì thuốc.

Chính vì quá mới mẻ và không được quan tâm nên trị liệu tâm lý tại Việt Nam vẫn là một ngành thiếu chuyên nghiệp, bệnh nhân dễ bị phó mặc cho các nhà tâm lý học "tự xưng".

Trong khi nhà tâm lý được đào tạo bài bản tìm cách phá vỡ mặc cảm của người bệnh, giúp người bệnh nhận ra suy nghĩ tiêu cực, đi sâu vào vô thức để nhận diện các suy nghĩ sai lạc; các nhà tâm lý thiếu chuyên môn thường tìm cách phán xét và giảng bài với mục đích cuối cùng là tài chính. Điều này góp phần khiến người bệnh nghĩ rằng trị liệu tâm lý là tốn tiền và tốn cả thời gian.

Để trở thành nhà tâm lý học lâm sàng được hành nghề ở các nước phát triển, bác sĩ thường phải mất ít nhất 8 tới 12 năm học. Không chỉ cần chuyên môn sâu về y khoa, họ còn rất cần sự thấu cảm. Trị liệu tâm lý là để thay đổi nhận thức người bệnh bằng đối thoại chân thành thay vì phán bảo bệnh nhân.

Việt Nam đang thiếu một ngành trị liệu tâm lý hoạt động dựa trên sự chuyên nghiệp và khoa học. Một chương trình y tế chuyên nghiệp hóa ngành này là cần thiết, để người mang tâm bệnh không còn phải chống chọi trong cô đơn.

Dương Hương Trà

Góc nhìn

Văn hóa & lối sống

dvnien copy từ https://vnexpress.net/..., trang web này đăng ngày 25/8/2023, 00:00

 

Thương lấy chính mình

Lưu Đình Long

Cư sĩ

Chị gọi cho tôi từ Mỹ, khóc và kể về cái chết của người bạn trai. “Anh ấy tự chọn cái chết, em à!”.

Trước khi mất, người yêu chị không có biểu hiện gì khác thường. Anh vẫn đi chơi và ăn tối cùng chị. "Anh ấy là người hoạt bát, thích mang đến tiếng cười cho người khác", chị chia sẻ. Chị không ngờ anh mắc chứng trầm cảm cho tới khi anh chọn cái chết.

Không dễ để nhận ra ai đó đang trầm cảm hay bế tắc trong cuộc sống, nhất là khi họ thể hiện mình là người mạnh mẽ. Thời đại học, một đêm, tôi và một vài bạn thân nhận được tin nhắn của một người bạn cùng khóa, cho biết cô cảm thấy cuộc sống của mình thật ngột ngạt. Thoáng chút bối rối, tôi gọi điện lại và biết rằng bạn đang gặp nhiều áp lực: chuyện học hành không như ý, gia đình xảy ra nhiều vấn đề, bố mẹ bạn lục đục ly hôn.

Sau cuộc điện thoại, tôi và nhóm bạn chạy từ TP HCM xuống tận Tiền Giang trong đêm để gặp bạn, mong bạn suy nghĩ lại, tìm cách giải quyết tích cực hơn. Chúng tôi sau đó quyết định nói sự thật về bế tắc của bạn với gia đình bạn. Có lẽ vì thương con gái mình mà bố mẹ bạn chọn cách ngồi lại, giải quyết mâu thuẫn gia đình.

Tỷ lệ rối loạn tâm thần ở nước ta chiếm gần 15% dân số, cứ bảy người Việt thì có một người mắc bệnh, phần lớn không được điều trị. Cục phó Quản lý Khám chữa bệnh, Bộ Y tế, chia sẻ thông tin trên tại hội thảo Góp ý Đề án Tăng cường năng lực hệ thống chăm sóc sức khỏe tâm thần, hôm 10/8. Trong khi đó, trên thế giới, cứ tám người thì có một đang sống chung với chứng rối loạn tâm thần. Khảo sát Sức khỏe tâm thần vị thành niên quốc gia năm 2022 ghi nhận 21,7% thanh thiếu niên cho biết có vấn đề về sức khỏe tâm thần. Trên thế giới, hơn 75% rối loạn sức khỏe tâm thần khởi phát ở tuổi 24.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), đại dịch Covid-19 khiến nhiều người bị ảnh hưởng, làm trầm trọng thêm tình trạng căng thẳng, phá hủy sức khỏe tâm thần của hàng triệu người. Các ước tính cho thấy sự gia tăng của rối loạn lo âu và trầm cảm ở mức hơn 25% trong năm đầu tiên đại dịch.

Những con số đáng lo và báo động này cần được suy ngẫm để có một chương trình mang tính quốc gia, hướng đến những người trẻ, trang bị cho họ kỹ năng "vượt sóng gió".

Trong cuộc sống, ai cũng sẽ có lúc phải đối mặt với khó khăn, bất trắc, đổ vỡ, mất mát. Không chấp nhận được mất mát, khổ đau chính là nguyên nhân khiến con người trở nên đau đớn hơn, khiến nỗi đau kéo dài lâu hơn.

Nhưng có quá ít nơi trang bị cho con người về những khả năng mà họ có thể gặp điều bất như ý trong cuộc sống. Một phần vì đa số chúng ta ngại nói về mất mát. Hầu hết chỉ muốn nói về hạnh phúc, may mắn, những điều như ý. Nếu mỗi người được rèn luyện kỹ năng nhận diện những sự thật bất như ý trong cuộc sống, rằng không có gì tồn tại mãi mãi, vô thường là điều tất yếu, thì có lẽ đã khác. Bước tiếp theo, sau nhận diện chính là học cách sống tốt nhất trong mọi hoàn cảnh, đó cũng là cách thương mình, thương người thân.

Thương mình cho sâu sắc, làm cho mình hạnh phúc, bình yên chính là thương người, là món quà quý nhất mà ta dành tặng cho người thân. Lần đầu tiên nghe điều này tôi chưa hiểu nhiều. Cho đến khi trải qua những sự cố, những lần phải rời bỏ người thân thương tôi mới ngộ ra: nếu mình chìm vào nỗi đau, trầm cảm hay chọn dừng cuộc sống của mình thì người thân chắc cũng đau lòng lắm.

"Tự cứu mình" hay "thương lấy chính mình" là những từ khóa để mỗi người dừng lại, suy nghĩ thấu đáo về nỗi khổ niềm đau mình đang trải: nó đến từ nguyên nhân nào? Và dù đến từ đâu thì vấn đề nào cũng luôn có cách giải quyết, dù nhanh hay chậm.

WHO ước tính 71% người bị rối loạn tâm thần toàn thế giới không nhận được các dịch vụ chăm sóc sức khỏe tâm thần. Các quốc gia chi trung bình chỉ hơn 2% ngân sách y tế cho sức khỏe tâm thần. Việt Nam cũng cần chính sách phòng, ngừa, giúp đỡ, chăm sóc sức khỏe tinh thần cho người dân, nhất là người trẻ.

Nhưng trên hết vẫn là trang bị kỹ năng cho mỗi người bước qua nỗi khổ niềm đau của mình chứ không phải dựa dẫm vào người khác. Có lối sống cân bằng, chăm sóc sức khỏe tinh thần nhiều hơn, đừng đợi đến lúc chông chênh mới loay hoay tìm giải pháp có lẽ là điều cần được thực hành mỗi ngày.

Lưu Đình Long

Trầm cảm và lo âu gia tăng trong đại địch COVID-19, dẫn đến nguy cơ mắc bệnh tim cao

 

1. SỨC KHỎE

Trầm cảm và lo âu gia tăng trong đại địch COVID-19, dẫn đến nguy cơ mắc bệnh tim cao

dvnien copy từ https://vov.vn/...,trang web này đăng ngày 17/11/2021 06:20

VOV.VN - Theo một nghiên cứu mới, bệnh trầm cảm ngày càng phổ biến, trầm trọng hơn trong đại dịch và có thể dẫn đến nguy cơ mắc bệnh tim cao hơn trong tương lai.

Các nhà nghiên cứu tại hệ thống bệnh viện Intermountain Healthcare ở Thành phố Salt Lake (Mỹ) cho biết bệnh trầm cảm vẫn phổ biến trong thời kỳ đại dịch và trở nên nghiêm trọng hơn đối với một số bệnh nhân. Điều này dẫn đến nhu cầu tăng cường phòng cấp cứu để điều trị chứng lo âu và đau ngực.

Các nhà khoa học đã nghiên cứu 4.633 bệnh nhân của Intermountain Healthcare. Những người tham gia đã được sàng lọc chứng trầm cảm trước và trong đại dịch COVID-19 (từ 1/3/2019 – 20/4/2021). Bệnh nhân được chia thành hai nhóm: những người không bị trầm cảm / đã khỏi bệnh trầm cảm, và những người vẫn bị trầm cảm/mới bị trầm cảm.

Gần 40% bệnh nhân tham gia nghiên cứu đã báo cáo các triệu chứng trầm cảm mới hoặc tiếp tục các triệu chứng cũ trong thời điểm đầu dịch.

Kết quả nghiên cứu cho thấy trong số những bệnh nhân trầm cảm, điểm số sàng lọc trầm cảm trong đại dịch cao hơn so với trước đó. Trầm cảm cũng liên quan đến việc gia tăng các chuyến thăm khám tại khoa cấp cứu vì chứng lo âu. Cụ thể, tỷ lệ điều trị ở phòng cấp cứu vì lo lắng ở những người bị trầm cảm cao hơn 2,8 lần so với những người không bị trầm cảm và cao hơn 1,8 lần đối với lo lắng kèm theo đau ngực.

Dẫn lời Tiến sĩ Heidi T. May, nhà dịch tễ học tim mạch tại Viện Tim mạch Intermountain Healthcare và là tác giả chính của nghiên cứu: “Trầm cảm làm gia tăng nguy cơ khởi phát bệnh tim mạch và các vấn đề sức khỏe mãn tính khác. Nếu mọi người mắc bệnh trầm cảm nhiều hơn trong đại dịch, thì trong một vài năm nữa, chúng ta có thể phải chứng kiến tỷ lệ mắc bệnh tim cao hơn.  Vì vậy điều này rất đáng quan tâm và cần thiết phải sàng lọc bệnh nhân cũng như cung cấp các nguồn lực về sức khỏe tâm thần”.

Các bác sĩ cần nhận thức sâu hơn về sức khỏe tâm thần của bệnh nhân để có thể giải quyết và điều trị kịp thời nhằm cải thiện chất lượng cuộc sống chung của họ, và hy vọng tránh phát triển các vấn đề sức khỏe khác trong tương lai. Điều này rất quan trọng vì đại dịch COVID-19 vẫn chưa kết thúc. Hơn nữa, cần phải theo dõi lâu hơn để xác định những tác động lâu dài tiềm tàng từ đại dịch có thể gây ra đối với sức khỏe tâm thần.

Ngày 13/11/21, các phát hiện từ nghiên cứu đã được công bố tại Phiên họp Khoa học trực tuyến năm 2021 của Hiệp hội Tim mạch (AHA) Mỹ. Nghiên cứu này là bằng chứng bổ sung về tác động tiêu cực của đại dịch đối với sức khỏe tinh thần và thể chất của con người./.

CTV Lương Trâm/VOV.VN (Biên dịch)
Theo ScitechDaily

Thuốc chống trầm cảm- Phương pháp điều trị COVID-19 tiềm năng giá rẻ

 

1. SỨC KHỎE

Thuốc chống trầm cảm- Phương pháp điều trị COVID-19 tiềm năng giá rẻ

dvnien copy từ https://vov.vn/..., trang web này đăng ngày  14/08/2021  06:05

VOV.VN - Một thử nghiệm lâm sàng do các nhà khoa học Canada dẫn đầu cho thấy thuốc chống trầm cảm rẻ tiền có thể hạn chế được 30% số bệnh nhân phải nhập viện.

Tuy nhiên các nhà khoa học cho rằng vẫn cần thêm nhiều nghiên cứu quy mô lớn hơn để xác nhận được hiệu quả của loại thuốc này. 

  Nguồn ảnh: Anadolu Agency

Nếu được xác nhận, Fluvoxamine sẽ là một trong những loại thuốc hiệu quả và tiện lợi nhất để điều trị virus cùng với các “kháng thể đơn dòng” mới đắt tiền khác. Theo các nhà khoa học Canada, Fluvoxamine được chỉ định trong giai đoạn đầu của bệnh nhân mắc COVID-19, có khả năng ngăn chặn các diễn biến nghiêm trọng của bệnh và giảm chi phí cho hệ thống chăm sóc sức khỏe.

Nghiên cứu là một phần trong Chiến lược Together của các nhà khoa học nhằm thử nghiệm một số phương pháp điều trị bằng thuốc tiềm năng chống lại COVID-19.  Các nhà nghiên cứu đã xem xét tỷ lệ nhập viện của những bệnh nhân mắc COVID-19. Có 8 loại thuốc được nghiên cứu, bao gồm cả các ứng cử viên được tranh luận nhiều như Hydroxychloroquine và Ivermectin. Nghiên cứu cho thấy, 77 ca trong số 739 trường hợp được chọn ngẫu nhiên để nhận Fluvoxamine chỉ phải ở trong phòng cấp cứu 6 giờ hay phải nhập viện, so với 108 ca trong số 733 trường hợp được sử dụng giả dược.

(Ảnh: Getty Images)

Giáo sư Ed Mills của trường Đại học McMaster cho biết, đây là một trong những phát hiện quan trọng nhất kể từ khi đại dịch COVID bắt đầu. Không có phương pháp điều trị sớm nào khác đã được chứng minh là có thể ngăn ngừa bệnh tiến triển nặng hơn. Nghiên cứu do Canada dẫn đầu có khả năng thay đổi hướng dẫn trên toàn thế giới về một phương pháp điều trị chi phí giá rẻ. Đây là một phát hiện lớn về lợi ích đối với sức khỏe cộng đồng. Với chi phí khoảng 4USD cho mỗi liệu trình 10 ngày, Fluvoxamine có thể đặc biệt quan trọng ở các nước nghèo, với tỷ lệ tiêm chủng thấp và không có khả năng chi trả cho các liệu pháp đắt tiền.

Nhóm nghiên cứu đã trình bày kết quả thử nghiệm trong cuộc họp của Viện Y tế Quốc gia (NIH) ở Mỹ và các chuyên gia của Tổ chức Y tế Thế giới vào tuần trước. Tuy nhiên một nhà khoa học vẫn lạc quan thận trọng về kết quả nghiên cứu, đồng thời đề xuất tiến hành thêm nhiều nghiên cứu quy mô lớn hơn để xác định hiệu quả của thuốc, trước khi các cơ quan chức năng bật đèn xanh cho việc sử dụng rộng rãi. Tiến sĩ Gerald Evans, Trưởng khoa bệnh truyền nhiễm của Đại học Queen cho rằng, cần có thêm các thử nghiệm lớn hơn nữa được thực hiện ở nhiều nơi trên thế giới để đánh giá chính xác về hiệu quả của thuốc./.

CTV Hoàng Danh/VOV.VN (biên dịch)
Theo National Post

Tôi thoát khỏi bệnh trầm cảm

Tôi thoát khỏi bệnh trầm cảm

Copy từ http://tuoitre.vn/Chinh-tri-xa-hoi/Song-khoe/523280/Toi-thoat-khoi-benh-tram-cam.html ; đăng ngày 04/12/12, mục Sống khỏe.

TT - Trước khi được chữa “đúng thầy, đúng thuốc”, một thời gian dài tôi mắc nhiều bệnh lặt vặt. Cứ chữa khỏi bệnh này thì bệnh khác xuất hiện. Khi thì nổi mề đay, khi chóng mặt, buồn nôn, khi thì đau tức ngực, khó nuốt như bị nghẹn. Tôi đã đến nhiều bệnh viện để chữa mề đay, rối loạn tiền đình, cơ xương khớp... Ở chuyên khoa nào tôi cũng được xét nghiệm, chụp, chiếu, siêu âm, có nơi còn chụp não nữa. Hầu như mọi chỉ số đều bình thường, việc chữa chạy hầu như không có kết quả.

Nhìn bề ngoài tôi vẫn khỏe mạnh nhưng thực tế nhiều lúc tôi cảm thấy chán mọi thứ. Người nhà bảo tôi bị bệnh giả vờ vì khi bạn bè rủ đi uống cà phê hay mua sắm thì tôi vui vẻ, hoạt bát ngay. Tôi chỉ mệt vô cớ khi ngồi một mình, còn đông vui thì không hề thấy mệt.

Tôi lại đi khám bệnh và may mắn gặp được bác sĩ M.H.- CK II nội thần kinh. Trong lúc khai bệnh, bác sĩ hỏi tôi về công việc, gia đình, cuộc sống... Như được mở lòng, tôi kể hết những bệnh bấy lâu đang mắc phải. Chăm chú nghe, thỉnh thoảng bác sĩ gật đầu cười. Bác sĩ vừa khám vừa giải tỏa những thắc mắc của tôi một cách dễ hiểu và thuyết phục.

Bác sĩ M.H. chẩn đoán tôi bị bệnh trầm cảm và giải thích cặn kẽ cho tôi về căn bệnh “thời đại” này. Bác sĩ yêu cầu tôi trả lời những câu hỏi trắc nghiệm về bệnh trầm cảm như để tôi tự phát hiện bệnh của mình. Khi đến với bác sĩ tôi có cảm giác như đang trò chuyện với một người bạn tâm giao. Tôi thấy người nhẹ nhõm như không hề có bệnh. Bác sĩ động viên tôi uống thuốc một thời gian và tập thể dục đều đặn sẽ mau khỏi bệnh, đừng lo lắng nhiều, cuộc sống sẽ vui tươi trở lại.

Tôi tái khám hằng tuần, rồi hằng tháng. Tôi hết dần đau vai, hết dần mề đay, hết dần chóng mặt... Tôi cũng không còn bị mệt mỏi hay lo lắng, hồi hộp vô cớ như trước nữa.

Theo BS CK II M.H., phần lớn bệnh nhân trầm cảm đến các phòng khám vì tức ngực, khó thở, gặp các rối loạn về tiêu hóa, đồng thời thường xuyên có cảm giác chóng mặt, đau đầu, nhức mỏi toàn thân và không đáp ứng với điều trị thông thường. Thầy thuốc chỉ cần biết lắng nghe, chia sẻ, gợi mở là có thể phát hiện bệnh sớm.

Bác sĩ M.H. cho biết trầm cảm cũng không hẳn là một rối loạn tâm thần. Nó có thể chỉ là một phản ứng bình thường trong một vài biến cố của cuộc sống, một triệu chứng của một số bệnh nội khoa và phản ứng phụ của một số thuốc điều trị.

Có thể phòng bệnh bằng cách sống “chậm” và đơn giản hóa mọi vấn đề, yêu người và yêu mình, kết hợp với chế độ ăn uống lành mạnh, thường xuyên tập thể dục. Khi nghi ngờ mắc bệnh trầm cảm nên khám đúng chuyên khoa để được điều trị sớm và quan trọng là đủ thời gian”.

Hương Huyền