Số phận của những con tàu vỏ thép - Bài cuối: Không để ngư dân mất tàu

TẤN THÀNH - CHÍ ĐẠI

dvnien copy từ http://daidoanket.vn/... , trang web này đăng ngày 28/05/2022 08:45

Tới thời điểm này, nhiều tàu cá vỏ thép của ngư dân Quảng Nam, Quảng Ngãi đang bị ngân hàng thi hành án, xử lý tài sản để thu hồi nợ. Nguyên nhân chính do tàu vỏ thép hoạt động kém hiệu quả dẫn tới thua lỗ, nợ nần. Trước tình cảnh này, nhiều ngư dân và địa phương yêu cầu Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NNPTNT) kiến nghị Chính phủ “giải cứu”.

Tàu vỏ thép QNg 90999 TS của ngư dân Võ Văn Hân được đem ra đấu giá.

Những con tàu vỏ thép bị đấu giá

Theo thống kê từ Chi cục Thủy sản tỉnh Quảng Ngãi, toàn tỉnh hiện có 62 tàu cá đóng theo nguồn vốn vay theo Nghị định 67 (NĐ67), với tổng vốn đầu tư hơn 387 tỷ đồng. Trong đó có khoảng 80% số tàu cá hoạt động kém hiệu quả. Nguyên nhân chính là do nguồn lợi thủy sản gần bờ cạn kiệt, giá nhiên liệu leo thang, giá thủy sản lao dốc, tàu gặp sự cố… Đến thời điểm này, các ngân hàng cho vay vốn đã xử lý xong nợ xấu đối với 7 tàu cá đóng theo NĐ67.

Điển hình như, tàu vỏ thép QNg 90999 TS của ngư dân Võ Văn Hân (xã Bình Châu, huyện Bình Sơn) được ngân hàng hỗ trợ cho vay đóng mới theo NĐ67. Thế nhưng, vì làm ăn liên tục thua lỗ, ông Hân không trả được nợ vay ngân hàng nên bị ngân hàng kiện ra tòa và phải đem bán đấu giá tài sản.

Tuy nhiên, ông Hân không phải là trường hợp cá biệt.

Trong khi đó, ông Ngô Tấn - Phó Giám đốc Sở NNPTNT tỉnh Quảng Nam cho biết: Đến thời điểm này, toàn tỉnh Quảng Nam có khoảng 20 chiếc tàu vỏ thép đóng theo NĐ67 bị ngân hàng khởi kiện ra tòa. Nguyên nhân là do việc làm ăn của ngư dân gặp nhiều khó khăn, việc vận hành con tàu vỏ thép phải trả chi phí tăng cao; sản lượng đánh bắt hải sản ngư dân thấp dẫn đến không đảm bảo doanh thu, không thực hiện đúng lộ trình trả vốn cho ngân hàng đúng thời hạn.

Ông Trần Châu Giang - Phó trưởng Phòng NNPTNT huyện Duy Xuyên cho biết, đến nay trên địa bàn huyện có 7 chiếc đã bị thanh lý. Về nguyên tắc là hợp đồng giữa ngân hàng với ngư dân, nếu bên nào không thực hiện đúng thì đành phải đưa ra tòa xử lý. Trước đây địa phương cũng kiến nghị UBND tỉnh Quảng Nam đề nghị ngân hàng hỗ trợ giãn nợ để ngư dân tiếp tục hoạt động, trả dần từng bước nhưng sau này hoạt động không hiệu quả nữa thì ngư dân đành bỏ tàu nằm bờ rồi bị ngân hàng thanh lý.

Có thể nêu trường hợp của ông Lương Văn Quang (xã Duy Hải, huyện Duy Xuyên): Năm 2017, tàu vỏ thép QNa 93859 TS, công suất 814 CV của ông ra đời, nhưng đánh bắt không hiệu quả dẫn đến thua lỗ nặng. “Dù lỗ tôi vẫn tiếp tục vay mượn tiền sửa chữa lại tàu vỏ thép để chuyển từ nghề lưới rê sang cách đánh bắt khác. Thế nhưng do ảnh hưởng dịch bệnh, đánh bắt rất khó khăn khiến tôi mất khả năng trả lãi và tiền gốc cho ngân hàng, bị kiện ra tòa án để họ tịch thu tài sản con tàu này”.

Đó cũng là hoàn cảnh của nhiều ngư dân có tàu vỏ thép khác.

Những con tàu cá của ngư dân Quảng Ngãi đang neo đậu tại bờ chờ đem đi thanh lý.

Kiến nghị “giải cứu”

Vậy đâu là giải pháp để cứu các con tàu vỏ thép này? Theo ông Trần Văn Liên - chủ tàu cá vỏ thép QNa 94679 TS thì chỉ có một cách là ngân hàng khoanh nợ, tiếp tục cho ngư dân vay vốn để đóng tàu mới hoặc hoàn thiện tàu để ra khơi làm ăn và trả nợ.

Còn ông Phạm Trí Thức - chủ tàu QNg 91999 TS cho rằng: “Nếu không xóa nợ thì cũng tạo điều kiện để chúng tôi vươn khơi làm ăn sinh sống mà trả nợ, chứ mất tàu, thậm chí mất nhà, mưu sinh bằng gì và lấy gì mà trả nợ. Con tàu trị giá mười mấy tỷ đồng mà bán đấu giá như sắt vụn có 1 đến 2 tỷ đồng thì quá lãng phí. Chính phủ cần xem xét nguyên nhân nào đưa ngư dân vào cảnh này mà giúp đỡ để bà con có tàu vươn khơi bám biển”.

Ông Nguyễn Văn Mười - Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản tỉnh Quảng Ngãi cho biết, trong thời gian qua, tỉnh cũng đã báo cáo tình hình sản xuất tàu vỏ thép cho Bộ NNPTNT. Kiến nghị Bộ tham mưu Chính phủ có cơ chế xử lý rủi ro, hỗ trợ cho các ngân hàng thương mại cho chủ tàu vay, xử lý dứt điểm tàu làm ăn không hiệu quả. Nếu để dây dưa, chất lượng tàu càng xuống thấp, giá trị ngày càng thấp đi.

Còn ông Võ Văn Long - Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản tỉnh Quảng Nam cho rằng, đối với các trường hợp chủ tàu không đủ năng lực để hoạt động khai thác, có nhu cầu chuyển nhượng lại tàu thì Ban chỉ đạo 67 tỉnh phối hợp với các ngân hàng thương mại, các ngành liên quan và các địa phương ven biển rà soát, thông báo cho ngư dân tại địa phương, giới thiệu cho các ngư dân có nhu cầu nhận tàu, nhận nợ theo quy định liên hệ với các ngân hàng thương mại để thỏa thuận nhận chuyển nhượng tàu cá.

Đồng thời, phải tăng cường đào tạo, bồi dưỡng kiến thức vận hành, khai thác thủy sản của tàu cá vỏ thép và vật liệu mới cho ngư dân; kiểm tra, giám sát thường xuyên để yêu cầu các chủ tàu cá thực hiện nghiêm túc các quy định, quy trình duy tu bảo dưỡng tàu cá vỏ thép.

Tại Quảng Ngãi, trước khó khăn của ngư dân có tàu vỏ thép, ông Võ Phiên - Phó Chủ tịch UBND tỉnh cho biết, đã có văn bản đề nghị Bộ NNPTNT tham mưu Chính phủ ban hành cơ chế xử lý rủi ro đặc thù riêng cho vay theo NĐ67 để áp dụng chung cho toàn hệ thống ngân hàng, vì nếu càng để lâu thì tài sản bảo đảm là chính con tàu càng xuống cấp và hư hỏng, càng gây thiệt hại cho cả ngân hàng và chủ tàu mà nợ vẫn không trả được và hỗ trợ ngân sách xử lý rủi ro cho các ngân hàng thương mại đã dùng nguồn vốn tự huy động để cho vay theo NĐ67.

Ông Ngô Tấn - Phó Giám đốc Sở NNPTNT cho rằng, những vấn đề liên quan đến tàu vỏ thép thì không riêng gì Quảng Nam mà nhiều tỉnh khác cũng gặp khó khăn. Vì vậy cần sớm có chủ trương giải quyết thống nhất. Tàu cá nói chung và tàu vỏ thép nói riêng, vươn khơi không chỉ đơn thuần là mưu sinh của ngư dân mà còn góp phần khẳng định, bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc. Do đó, ngư dân cần tiếp tục được hỗ trợ các điều kiện để ra khơi, bám biển.

 

Số phận của những con tàu vỏ thép. Bài 4: Trải lòng của những ngư dân!

TẤN THÀNH – CHÍ ĐẠI

dvnien copy từ https://daidoanket.vn/..., trang web này đăng ngày 27/05/2022 10:04

Hiện nay rất nhiều con tàu vỏ thép đang gác bến nằm bờ, bị rỉ sét, hoặc bị ngân hàng kiện ra tòa, thi hành án, tịch thu tàu đem bán thu nợ. Vì thế chủ những con tàu này không có phương tiện để bám biển, không có việc làm dẫn đến nợ nần.

Tàu QNg 90999 TS nằm bờ hoen rỉ sắt, xuống cấp nghiêm trọng.

Trao đổi với chúng tôi, nhiều ngư dân cho rằng, tàu vỏ thép đánh bắt được thời gian ngắn bắt đầu bộc lộ những nhược điểm như máy bị hỏng, cùng với những lý do khác đã ảnh hưởng đến sản xuất và thu nhập của ngư dân khiến chậm việc trả gốc và lãi vốn vay cho ngân hàng và cuối cùng là phá sản, lâm nợ, mất tàu, mất chỗ mưu sinh.

Từng sở hữu con tàu vỏ thép có giá trị gần 17 tỷ đồng, được đóng theo Nghị định 67 (NĐ67) của Chính phủ, nhưng hiện nay ngư dân Lê Văn Hên - trú xã Tam Quang, huyện Núi Thành (Quảng Nam) phải chật vật đi tìm nghề mưu sinh cho cuộc sống gia đình.

Ngư dân Hên cho biết, năm 2016 ông đóng tàu vỏ thép QNa 90767 TS, công suất 800CV đưa vào hoạt động, nhưng do mới tiếp xúc với các thiết bị máy móc trên tàu hiện đại nên ngư dân sử dụng không thành thạo dẫn đến thường xuyên bị mắc lưới nên đánh bắt không được.

“Trong khi đó chi phí bảo trì, bảo dưỡng mỗi năm cho tàu hết 200 triệu đồng, tàu hay hư hỏng, nằm bờ sửa chữa quá lâu nên đã xuống cấp nghiêm trọng. Cabin, khoang tàu, hầm máy cũng rỉ sét. Chi phí cho mỗi chuyến ra khơi quá lớn nên tôi không có nguồn thu nhập và mất khả năng trả nợ ngân hàng và bị họ tịch thu con tàu đem đi bán đấu giá” - ông Hên cho biết.

Ngư dân Lê Văn Hên bên con tàu vỏ thép QNa 90767 TS đang nằm bờ.

Còn ngư dân Phạm Thanh Trung - chủ tàu vỏ thép QNa 90659 TS: cho rằng “Thực tế sau một thời gian bám biển đã xảy ra tình trạng tàu vỏ thép bị rỉ sét nặng, máy tàu thường xuyên bị hư hỏng, lưới hay bị cuốn vào chân vịt, bóng đèn bị hư hoặc không hoạt động hay trang thiết bị khai thác hải sản như máy dò, hầm bảo quản luôn bị trục trặc”.

Theo ngư dân Trần Công Chi - trú xã Bình Minh, huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam (chủ tàu cá vỏ thép số hiệu QNa 94989 TS, công suất 822CV, đóng vào năm 2015, với tổng vốn hơn 11 tỷ đồng). Năm 2016 tàu hạ thủy, hành nghề lưới rê nhưng không hiệu quả, gia đình ông đã vay thêm 2 tỷ đồng để chuyển sang nghề khai thác lươn nhưng rồi cũng lỗ vốn. Tiếp đến ông đã đầu tư thêm gần 3 tỷ đồng để chuyển sang nghề câu mực khơi nhưng vẫn không hiệu quả.

Đánh bắt không hiệu quả, làm ăn không ra thì tiền đâu mua bảo hiểm, tiền đâu trả lãi ngân hàng. Thế là con tàu nằm bờ và đã được thanh lý cách đây mấy ngày với số tiền chỉ gần 1,5 tỷ đồng” - ông Chi nói.

Trong khi đó tại Quảng Ngãi, ngư dân Võ Văn Hân - trú xã Bình Châu, huyện Bình Sơn cho hay, vào năm 2016, ông đóng con tàu vỏ thép Biển Đông 1, số hiệu QNg 90999 TS 14 tỷ đồng từ nguồn vốn NĐ67. Năm đầu vươn khơi ông trả lãi ngân hàng đúng thời hạn, các chuyến biển sau đó, tàu của ông liên tục gặp sự cố, hư hỏng. Đến tháng 3/2018, trong một chuyến đánh bắt ở ngư trường Hoàng Sa tàu của ông gặp sự cố, toàn bộ ngư cụ trị giá hơn 3,6 tỷ đồng mất trắng.

Thế rồi mấy năm qua, tàu vỏ thép Biển Đông 1 neo tại cảng Tịnh Hòa, TP Quảng Ngãi trong tình trạng rỉ sét, hư hỏng. Do không có tiền trả lãi ngân hàng dẫn đến nợ nần, cuối cùng ông bị ngân hàng khởi kiện ra tòa.

Mỗi người mỗi hoàn cảnh, nhưng nhiều ngư dân ở Quảng Nam, Quảng Ngãi cho rằng, tàu vỏ thép về thiết kế có điểm không phù hợp dẫn đến khi vươn khơi gặp nhiều khó khăn như: Thiết kế trọng tải con tàu chứa được hơn 120 tấn hải sản, nhưng chỉ mới 60 tấn cá, tàu đã có hiện tượng mất cần bằng, chao đảo, hoặc tàu có thể chịu được gió cấp 8, cấp 9 nhưng mới gặp gió cấp 5 và sóng lớn đã rung lắc mạnh dẫn đến nguy cơ xảy ra chìm tàu, vì thế thời tiết có vấn đề là ngư dân không dám ra khơi.

Ngư dân còn cho rằng, trang thiết bị trên tàu hư hại, thân tàu rỉ sét nên phải nằm bờ để sửa chữa; việc duy tu bảo dưỡng tàu vỏ sắt tốn tiền gấp 2 đến 3 lần so với tàu vỏ gỗ.

Chưa hết, cần cẩu trên tàu không đúng thiết kế kỹ thuật, sét yếu nên mỗi lần ngư dân sử dụng kéo cá lên khoang tàu hay bị gãy trục; các bình nước ngọt làm mát hệ thống máy không phát huy tác dụng, còn các cơ sở đóng tàu sửa chữa, bảo hành chưa được kịp thời. Thậm chí do sai sót về mặt kỹ thuật, đã có con tàu mới chạy thử lần đầu đã gác bến từ đó đến nay (như tàu của ngư dân Liên mà chúng tôi đã nhắc đến).

Ngoài ra, việc đào tạo thuyền viên sử dụng tàu vỏ thép cũng chưa đến nơi đến chốn, cùng với đó, do giá cả nhu yếu phẩm, ngư lưới cụ, xăng dầu tăng cao, trong khi hải sản đánh bắt được đầu ra khó, giá hải sản thấp, thu không đủ bù chi, rồi dịch Covid-19 hoành hành khiến ngư dân phải để tàu gác bến nằm bờ...

Nhiều ngư dân khẳng định, NĐ67 ra đời là đáp ứng đúng nguyện vọng của ngư dân, thế nhưng việc triển khai đóng tàu từ thiết kế đến máy móc, chất liệu đã có vấn đề chưa phù hợp với biển khơi với thời tiết khắc nghiệt. Thiết nghĩ, những việc này cơ quan chức năng cần vào cuộc, làm rõ trách nhiệm những bên liên quan để có hướng xử dứt điểm.

(Còn nữa)

 

Số phận của những con tàu vỏ thép. Bài 3: Phá sản dù chưa 1 lần nhận tàu?

TẤN THÀNH - CHÍ ĐẠI

dvnien copy từ http://daidoanket.vn/... , trang web này đăng ngày 26/05/2022 09:18

Tại Quảng Nam, ngư dân Trần Văn Liên, trú xã Bình Minh, huyện Thăng Bình, cũng từng là một ngư dân sản xuất giỏi ở địa phương, nhưng hiện tại đang lâm vào tình cảnh nợ nần, kiện tụng kéo dài nhiều năm qua. Và thật trớ trêu khi ông Liên chưa 1 lần nhận được con tàu vỏ thép.

Tàu QNa 94679 TS của ngư dân Liên nằm tại cảng cá Thọ Quang.

Theo ngư dân Trần Văn Liên, trước đây, ông được hỗ trợ đóng tàu vỏ thép theo Nghị định 67 (NĐ67). Để đóng được con tàu này, Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) chi nhánh Quảng Nam yêu cầu vốn đối ứng nên ông đã bán con tàu vỏ gỗ, cầm cố nhà cửa để làm vốn đối ứng và phía ngân hàng cho ông vay hơn 7,6 tỷ đồng, tài sản đảm bảo là con tàu vỏ thép hình thành từ vốn vay mang số hiệu QNa 94679 TS và toàn bộ máy móc, trang thiết bị trên tàu. Khi tàu sắp hoàn tất, ông đã cầm sổ đỏ ngôi nhà vay ngân hàng thêm 500 triệu đồng để ký hợp đồng thuê lao động, mua nhu yếu phẩm, ngư lưới cụ chuẩn bị vươn khơi.

Oái oăm thay, khi tàu QNa 94679 TS đóng xong, mới hạ thủy lần đầu để tiến hành chạy thử thì xảy ra sự cố hư hỏng máy nổ, cả 2 công ty đóng tàu và bán máy không giải quyết sự việc này, vì thế từ đó đến nay ông chưa một lần được nhận con tàu để vươn khơi như mình hằng mong ước.

Thế nhưng, việc vay vốn ngân hàng đến hạn phải trả nợ và việc tàu nằm bờ do hư hỏng máy khiến ông không thể ra khơi. Gia đình ông rơi vào tình cảnh khó khăn, nợ nần, mất luôn cả phương tiện mưu sinh.

Do các bên không nhận trách nhiệm nên ông Liên quyết định kiện Công ty CP đóng tàu Bảo Duy và Công ty CP Tập đoàn Liên Á (đơn vị bán máy tàu) ra tòa. Tòa án đã chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Liên và yêu cầu Công ty Bảo Duy phải bồi thường thiệt hại với số tiền 2,8 tỷ đồng. Nhưng sau khi thua kiện, Công ty Bảo Duy đã có đơn kháng cáo không đồng ý bồi thường và đề nghị Công ty CP Tập đoàn Liên Á phải bồi thường vì cho rằng Công ty Bảo Duy không có lỗi.

“Ngày 30/1/2018, Tòa án nhân dân (TAND) tỉnh Quảng Nam đã xử phiên phúc thẩm kết luận chấp nhận kháng cáo của Công ty Bảo Duy, buộc Công ty Liên Á hoàn trả lại cho tôi số tiền hơn 1,5 tỷ đồng và nhận lại hệ thống máy đẩy thủy bị hư hỏng” - ông Liên nói.

Ngư dân Trần Văn Liên cùng giấy tờ vay nợ.

Ông Liên cũng cho biết thêm, sau đó, giai đoạn Giám đốc thẩm, TAND tối cao TP Đà Nẵng cũng tuyên y án phúc thẩm. Thế nhưng con tàu vẫn không được lắp máy mới, ông cũng không nhận được tàu. Lúc này ông lại bị Công ty Bảo Duy khởi kiện, TAND huyện Thăng Bình thụ lý ngày 12/7/2018. Theo nội dung đơn kiện, công ty này yêu cầu ông phải thực hiện nghĩa vụ thanh lý hợp đồng hơn 7,5 tỷ đồng, số tiền ứng để khắc phục sự cố là hơn 3,5 tỷ đồng và lãi phạt do chậm thanh toán hơn 360 triệu đồng.

“Nhưng oái oăm là họ thực hiện không đúng hợp đồng thì lấy gì thanh lý hợp đồng. Bởi vì tôi chưa nhận được con tàu. Nếu tôi được nhận tàu, có tàu ra khơi đánh bắt hải sản bán trả nợ cho họ, cho ngân hàng thì đâu đến nỗi, nhưng phía công ty vẫn chưa hoàn thành hợp đồng, chưa hoàn chỉnh con tàu để bàn giao cho tôi mà họ lại đi kiện tôi” - ông Liên than thở.

Đến giờ, tàu thì chưa nhận được mà ông Liên phải vướng vào kiện tụng, mất tàu, mất công ăn việc làm, nợ nần chồng chất?

“Tôi ước mơ một lần cầm lái đưa con tàu vỏ thép vươn khơi ra biển Hoàng Sa, Trường Sa nhưng mơ ước vẫn chỉ là mơ ước. Tôi mong muốn, nếu các bên vẫn quyết định thanh lý tàu thì hãy trả lại số tiền gốc 750 triệu đồng vốn đối ứng, để tôi có tiền đóng tàu khác đi biển” - ông Liên nói

“Sau hơn 3 năm theo đuổi vụ kiện, gia đình tôi từ là một gia đình khá giả ở địa phương, giờ lâm vào tình cảnh nợ nần, phải đi làm thuê kiếm sống thì làm sao có khả năng trả nợ ngân hàng. Ngân hàng họ cũng không tiếp tục hỗ trợ cho tôi vay để xử lý rủi ro theo NĐ67 mà chuyển sang nợ xấu. Vì thế con tàu vỏ thép vẫn nằm bờ nhiều năm qua tại cảng Thọ Quang, TP Đà Nẵng, còn tôi hàng ngày phải đi kiếm việc làm thuê” - ông Liên chia sẻ, đồng thời bày tỏ mong muốn: “Các ngành chức năng quan tâm chỉ đạo hướng dẫn tạo điều kiện cho tôi tiếp tục được vay vốn để tôi có thể hoàn thành con tàu, có điều kiện vươn khơi bám biển mưu sinh, giải quyết những khó khăn trước mắt. Các cơ quan chức năng cần vào cuộc, cần có trách nhiệm yêu cầu các công ty đóng tàu, lắp máy hoàn thành con tàu và bàn giao cho tôi”.

Thế nhưng ngân hàng BIDV chi nhánh Quảng Nam lại khẳng định: không cho ngư dân Trần Văn Liên tiếp tục vay vốn, nguyên nhân là do năng lực tài chính, quản lý tàu của ông Liên tiếp theo không đáp ứng được, nên phải thực hiện theo NĐ17, trong đó quy định, quá trình đóng tàu ngư dân không đủ khả năng về tài chính, năng lực hoàn thiện con tàu ra khơi thì phải thanh lý tàu. Việc thanh lý này được thỏa thuận giữa ngân hàng, người đóng tàu, ngư dân. Sau khi thanh lý xong sẽ chuyển sang cho người tiếp theo, được gọi là ngư dân mới và tiếp tục thực hiện NĐ67.

Thiết nghĩ, các cơ quan chức năng cần vào cuộc để làm rõ đúng, sai của các bên liên quan, cần hỗ trợ để ngư dân Trần Văn Liên vươn khơi bám biển.

(Còn nữa)

 

Số phận của những con tàu vỏ thép. Bài 2: Ngư dân giỏi cũng lâm cảnh nợ nần

TẤN THÀNH – CHÍ ĐẠI

dvnien cpy từ https://laodong.vn/....; trang web này đăng ngày 25/05/2022 08:45.

Hiện nay nhiều ngư dân có tàu cá vỏ thép do hoạt động không hiệu quả dẫn đến nợ nần, trong đó có ngư dân sản xuất giỏi, đã từng được biểu dương khen thưởng. Đó là ngư dân Phạm Trí Thức, trú xã Tịnh Kỳ, TP Quảng Ngãi.

Hải sản ngư dân Quảng Ngãi đánh bắt.

Nhiều năm trước, ngư dân Phạm Trí Thức là tấm gương điển hình để mọi ngư dân trong tỉnh Quảng Ngãi noi theo học tập. Vì ông Thức là ngư dân kiên cường bám biển, sản xuất giỏi, tạo nhiều công ăn việc làm cho bạn tàu và được tặng nhiều bằng khen, giấy khen từ Trung ương đến địa phương.

Khi ông Thức còn là chủ 3 con tàu vỏ gỗ thì hoạt động khá thuận lợi, với sản lượng đánh bắt hải sản mỗi năm đạt khoảng 150 tấn, mang về thu nhập cao cho gia đình cùng các bạn thuyền, giải quyết được nhiều công ăn việc làm cho ngư dân. Thế nhưng, giờ đây ông phải lâm cảnh nợ nần, đứng trước nguy cơ mất tàu, thậm chí có thể mất nhà.

Ông Thức cho biết, năm 2014 Nghị định 67 (NĐ67) ra đời, ông đã quyết định bán 3 tàu vỏ gỗ hơn 6 tỷ đồng chuyển sang đóng tàu vỏ thép, vì nghĩ rằng, tàu vỏ thép chắc chắn, hiện đại với nhiều ưu thế sẽ bám biển được dài ngày, an toàn, đánh bắt hiệu quả hơn tàu gỗ.

Đến cuối năm 2016, con tàu vỏ thép QNg 91999 TS, công suất 829CV của ông đã được ra đời. Con tàu trị giá 16,6 tỷ đồng, trong đó ngân hàng cho vay 15,8 tỷ đồng, còn ông Thức đối ứng 800 triệu đồng chưa tính mua trang bị ngư lưới cụ và các thiết bị máy móc cần thiết để đưa con tàu đi vào hoạt động hành nghề lưới rê.

“Tôi đã cầm cố ngôi nhà và bán luôn 3 tàu gỗ để đầu tư đóng con tàu vỏ thép QNg 91999 TS, lắp ráp máy sản xuất nước biển thành nước đá và máy lọc nước biển thành nước ngọt. Tôi hy vọng tàu vỏ thép hiện đại sẽ vươn khơi bám biển được dài ngày, sản lượng đánh bắt hải sản hiệu quả, kiếm nguồn thu nhập cao cho gia đình và trả nợ ngân hàng. Thế nhưng bao kỳ vọng, hoài bão thì giờ tôi rất thất vọng về con tàu vỏ thép. Gia đình tôi không còn gì nữa, ngôi nhà là nơi ở của gia đình cũng sắp bị cơ quan thi hành án đem rao bán đấu giá, tôi lo sợ gia đình mình không còn chỗ ở, trở thành người vô gia cư” - ông Thức nói.

Ngư dân Phạm Trí Thức bên các giải thưởng từng được trao tặng.

Theo ông Thức, có nhiều nguyên nhân dẫn đến thất bại, đầu tiên năm 2017 ông và bạn tàu mới làm quen với tàu vỏ thép. Nghĩ thì đơn giản nhưng khi điều khiển con tàu là cả vấn đề. Vì vậy, việc đánh bắt trên biển gặp nhiều khó khăn, thuyền viên lúng túng khi hành nghề trên tàu, trong khi đó hải sản ngày càng cạn kiệt, thời tiết khắc nghiệt, sóng to gió lớn, hiệu quả khai thác không cao, khi có sản phẩm thì đầu ra khó khăn và giá cả thấp, còn nhu yếu phẩm, xăng dầu tăng giá và bao nhiêu thứ khác nữa.

“Tháng 6/2018 tôi bị ngân hàng kiện vì không thể trả được khoản nợ gốc và lãi vay 300 triệu đồng/quý. Để giải quyết số tiền này tôi tiếp tục vay mượn bà con hàng xóm được 300 triệu đồng để trả cho ngân hàng và trở lại biển khơi. Tuy nhiên việc làm ăn cũng không hiệu quả, do tàu liên tục bị sự cố, hải sản đánh bắt ngày càng khó khăn, đến cuối năm 2018, ngân hàng một lần nữa khởi kiện tôi ra tòa vì mất khả năng chi trả” - ông Thức buồn bã nói và cho biết, năm 2018 tàu ông gặp lốc xoáy cuốn bay và hư hỏng 158 tấm lưới và nhiều thiết bị khác, thiệt hại hơn 2 tỷ đồng.

Ông cứ nghĩ mua bảo hiểm thì sẽ được giải quyết. Thế nhưng bảo hiểm từ chối không chi trả, ông cũng không được vay tiền để có điều kiện sắm ngư lưới cụ mới tiếp tục ra khơi. Năm 2021, con tàu QNg 91999 TS của ông trị giá hơn 16 tỷ đồng đã được ngân hàng bán đấu giá với số tiền gần 2 tỷ đồng vì ông không thực hiện nghĩa vụ trả nợ đúng theo hợp đồng”.

Ngư dân Nguyễn Tâm từng là bạn tàu của ông Thức cho rằng: “Chúng tôi thật không ngờ, ông Thức là chủ 3 tàu cá lớn bằng gỗ, nổi tiếng nhất vùng, tạo điều kiện cho anh em làm ăn bao nhiêu năm, giờ đây lâm cảnh khốn khó, nợ nần. Nếu ông Thức vẫn giữ 3 con tàu gỗ khi xưa, tôi chắc chắn ông vẫn là người ăn nên làm ra nhất vùng. Buồn cho ông mà cũng buồn cho chúng tôi không được quần tụ bên nhau để ra khơi bám biển.”

Từ một ngư dân tiêu biểu, mỗi năm đánh bắt trên 150 tấn hải sản, giải quyết công ăn việc làm cho nhiều người đã trắng tay còn lâm cảnh nợ nần, mất luôn phương tiện mưu sinh và có nguy cơ mất nhà.

Xin lấy lời ông Thức để kết thúc bài viết này: “Cả đời tôi kiên cường bám biển, vượt qua bao nhiêu gian khó, nhọc nhằn, không ngờ giờ đây không biết khi nào mới có điều kiện trở lại biển khơi. Nỗi đau quá lớn đối với tôi”.

“Giờ tôi mong muốn các ngành chức năng xem xét, tạo điều kiện để cho gia đình tôi có chỗ ở, giờ mà lấy ngôi nhà của tôi thì không biết sinh sống ở đâu. Ngoài ra, tàu gặp rủi ro thì phải có chính sách gia hạn nợ để tôi có điều kiện, có thời gian vươn khơi đánh bắt trở lại để trả nợ cho ngân hàng, chứ tôi mới có 1 năm đầu tiên mà phía ngân hàng đã thu tàu tôi rồi, việc làm này tôi thấy nghiệt ngã quá”- ông Thức nói.

(Còn nữa)

 

Số phận của những con tàu vỏ thép - Bài 1: Thực tế đã không như kỳ vọng

TẤN THÀNH - CHÍ ĐẠI

dvnien copy từ http://daidoanket.vn/... , trang web này đăng ngày 24/05/2022 08:08

Việc triển khai thực hiện Nghị định 67/2014/NĐ-CP của Chính phủ về chính sách phát triển thủy sản, ngư dân đã kỳ vọng vào những con tàu vỏ thép được đóng mới từ nguồn vốn vay này, vì con tàu sẽ vững chắc cùng với trang thiết bị hiện đại khi vươn khơi xa sẽ an toàn và đánh bắt hải sản đạt năng suất cao.

Tàu QNg 95868 TS của ngư dân neo đậu tại bờ.

Nghị định 67/2014/NĐ-CP (NĐ67) của Chính phủ có rất nhiều ưu đãi lợi thế cho sự phát triển thủy sản, ở đây chúng tôi chỉ nói riêng về trường hợp đóng mới, cải hoán nâng công suất tàu cá, nhất là đóng mới tàu vỏ thép có những lợi thế như, khi đóng tàu vỏ thép, vỏ vật liệu mới có tổng công suất máy chính từ 400CV đến dưới 800CV thì chủ tàu được vay vốn ngân hàng tối đa 90% tổng giá trị đầu tư đóng mới tàu với lãi suất 7%/năm, trong đó chủ tàu trả 2%/năm, ngân sách nhà nước cấp bù 5%/năm, hay ngân sách Trung ương thực hiện cấp bù lãi suất cho các ngân hàng thương mại cho vay để đóng mới, nâng cấp tàu khai thác và tàu dịch vụ hậu cần khai thác hải sản xa bờ.

NĐ67 còn quy định, hỗ trợ 100% kinh phí đào tạo hướng dẫn thuyền viên vận hành tàu vỏ thép, vỏ vật liệu mới, như hướng dẫn kỹ thuật khai thác, bảo quản theo công nghệ mới cho các địa phương đối với tàu có tổng công suất máy chính từ 400CV trở lên. Ngoài ra, bảo hiểm cho tàu cá được hỗ trợ hàng năm 100% kinh phí mua bảo hiểm tai nạn cho mỗi thuyền viên làm việc trên tàu và nhiều ưu đãi khác.

Phải nói rằng, đây là một chủ trương lớn, phù hợp với tình hình thực tế và nguyện vọng của nhiều ngư dân, nhất là những ngư dân xưa nay hoạt động gần bờ mà có nguyện vọng khát khao vươn khơi xa và những ngư dân muốn cải hoán công suất tàu lớn để đánh bắt xa khơi dài ngày.

NĐ67 triển khai trên địa bàn đã được UBND các tỉnh tổ chức thực hiện theo đúng quy định, hướng dẫn của Chính phủ, các bộ, ngành và đảm bảo tính kịp thời. Cùng với đó là sự tham gia giám sát của cả hệ thống chính trị từ cấp tỉnh đến cấp huyện, xã, nên việc triển khai NĐ67 đảm bảo công khai, dân chủ, minh bạch, đúng quy trình, nhận được sự đồng thuận của nhân dân, đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội của các tỉnh và bảo vệ an ninh quốc phòng.

Gặp chúng tôi tại cảng Kỳ Hà, ngư dân Phạm Thanh Trung - trú xã Tam Quang, huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam (chủ tàu vỏ thép QNa 90659 TS) cho biết: “Tôi rất vui mừng khi có được con tàu vỏ thép đóng theo vốn vay NĐ67. Mới đầu, mỗi chuyến đi biển, năng suất đánh bắt hải sản cao hơn so với tàu gỗ truyền thống. Cứ như hiệu quả ban đầu thì tôi nhanh chóng trả được nợ ngân hàng và bám biển mưu sinh vững chãi, nhưng lâu dài tàu đã bộc lộ những nhược điểm và nhiều vấn đề khác khiến tôi làm ăn thất bại”.

Còn ngư dân Nguyễn Hữu Ngọt - trú xã Bình Chánh, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi (chủ tàu vỏ thép QNg 95868 TS) cho hay: “Nhờ NĐ67 gia đình tôi đã có được con tàu công suất lớn, đủ điều kiện vươn khơi bám biển dài ngày. Quả thật, với tôi đây là mơ ước đã lâu, giờ mới có được. Ban đầu mỗi chuyến đi biển sau khi trừ các khoản chi phí đem về lợi nhuận hơn 100 triệu đồng. Cứ như vậy, tôi sẽ sớm có tiền trả nợ, lãi vốn vay cho ngân hàng để đóng mới con tàu. Nhưng rất tiếc với nhiều nguyên nhân mọi việc không như kỳ vọng”.

Trao đổi với chúng tôi, nhiều ngư dân cũng cho rằng, nếu không có NĐ67 thì họ sẽ không bao giờ có được những con tàu vỏ thép có công suất từ 400CV trở lên, con tàu này còn có những thiết bị hiện đại mà họ có mơ cũng không thấy được.

“Đã làm ngư dân, ai không khát khao vươn khơi xa đánh bắt hải sản cho thu nhập cao. Nếu không có NĐ67 thì những ngư dân nghèo như chúng tôi làm gì có tiền để đóng tàu” - anh Trung nói. Đó cũng là tâm sự của nhiều ngư dân ở đây.

Ngư dân Phạm Thanh Trung chia sẻ về tàu 67.

Ngư dân đặt niềm tin là đúng, bởi theo thiết kế con tàu vỏ thép có thể vươn khơi được trong điều kiện thời tiết biển động trên cấp 7 và di chuyển rất nhanh; khoang tàu rộng chứa được nhiều ngư lưới cụ, nguyên liệu bảo quản, từ buồng lái đến đèn chụp, cần cẩu đều hoạt động bằng máy móc hiện đại. Chính vì vậy, tàu có thể hoạt động đánh bắt xa bờ dài ngày và đem lại hiệu quả kinh tế.

Theo tìm hiểu của chúng tôi, NĐ67 đã động viên ngư dân tăng đầu tư đóng mới, cải hoán nâng cấp tàu thuyền, công suất đảm bảo an toàn để tham gia đánh bắt vùng biển xa. Đặc biệt, việc giải ngân kịp thời đã tạo được niềm tin để ngư dân yên tâm bám biển. Thực tế nhiều chủ tàu đã tăng số lượng chuyến biển sản xuất tại các ngư trường Hoàng Sa, Trường Sa, góp phần gia tăng đáng kể sự hiện diện của tàu cá Việt Nam trên các vùng biển chủ quyền.

Ông Ngô Đức An - Phó Chủ tịch UBND huyện Núi Thành, tỉnh Quảng Nam cho biết: “NĐ67 của Chính phủ khi đưa vào triển khai rất đúng và được nhiều ngư dân hoan nghênh. Như huyện Núi Thành có 44 tàu thuyền đóng mới theo NĐ67, với tổng công suất trên 32.000CV, giải quyết lao động cho 683 người, năm 2021 toàn huyện đánh bắt được hơn 54.000 tấn hải sản, nhưng trong số tàu nói trên có đến 4 tàu gặp sự cố cháy nổ, chìm trên biển”.

Thực tế tất cả không như kỳ vọng, sau một thời gian ra khơi, những con tàu vỏ thép đã bắt đầu bộc lộ nhiều vấn đề, từ thiết kế đến chất lượng máy móc và nhiều nguyên nhân khác khiến ngư dân phá sản, nợ nần, mất tàu.

(Còn nữa)

Tính đến thời điểm này, tại Quảng Nam có 63 tàu cá đóng mới theo NĐ67, trong đó 24 tàu vỏ gỗ, 2 tàu vỏ composite và 37 tàu vỏ thép, đạt 68,50% số tàu cá được UBND tỉnh phê duyệt và 2 tàu nâng cấp máy chính. Tổng số tiền giải ngân đến nay đạt 719,356 tỷ đồng/65 tàu cá. Tại Quảng Ngãi có 63 tàu cá đóng mới theo NĐ67, trong đó 11 tàu vỏ thép, 52 tàu vỏ gỗ.