Trong ngày 31-7-24 đã có 13 trận động đất xảy ra ở huyện Kon Plông, Kon Tum. Chỉ chưa đầy 5 ngày, ở địa phương này đã có hơn 60 trận động đất, tần suất ngày càng dày đặc.
5 ngày, hơn 60 trận động đất ở Kon Plông, tần suất ngày càng dày đặc - Ảnh: TẤN LỰC
Theo thông báo tin động đất từ Viện Vật lý địa cầu, trong ngày 31-7 tại huyện Kon Plông, Kon Tum đã xảy ra 13 trận động đất lớn nhỏ, có độ lớn từ 2.6 đến 3.4.
Hầu hết những trận động đất này ở cấp độ rủi ro thiên tai cấp 0, Trung tâm báo tin động đất và cảnh báo sóng thần, Viện Vật lý địa cầu vẫn đang tiếp tục theo dõi trận động đất này.
Đáng chú ý, lúc 4h12 sáng nay, ở huyện Kon Plông lại xuất hiện thêm một trận động đất có độ lớn 3.3 xảy ra tại vị trí có tọa độ 14.912 độ vĩ Bắc, 108.239 độ kinh Đông, độ sâu chấn tiêu khoảng 8,1km.
Current Time0:01
/
Duration1:40
HD
Auto
Video: 5 ngày, hơn 60 trận động đất: Điều gì đang xảy ra với Kon Tum?
Theo thống kê, bắt đầu từ ngày 28-7 xảy ra trận động đất mạnh nhất ở huyện Kon Plông có độ lớn 5 độ, chỉ chưa đầy năm ngày đã có hơn 60 trận động đất lớn nhỏ.
Nhiều nhất vào các ngày 28-7 là 21 trận, ngày 29-7 là 25 trận. Đặc biệt trận động đất mạnh 5 độ ngày 28-7 đã gây rung lắc dữ dội không chỉ ở Kon Tum, mà lan ra các tỉnh thành miền Trung, Tây Nguyên.
Như Tuổi Trẻ Online đưa tin, lý giải về việc động đất xảy ra dồn dập tại khu vực huyện Kon Plông (Kon Tum) trong hai ngày 28 và 29-7, ông Nguyễn Xuân Anh, viện trưởng Viện Vật lý địa cầu, cho biết thông thường sau các trận động đất lớn thì sẽ có những trận động đất có cường độ nhỏ hơn kèm theo.
Người dân vùng tâm chấn động đất lo lắng - Ảnh: TẤN LỰC
Hiện tượng này kéo dài trong vài ngày, sau đó sẽ giảm dần. Sau đó tích tụ một thời gian (thời kỳ yên tĩnh) thì lại xảy ra những trận động đất liên tiếp như vậy. Do vậy, dự báo thời gian tới động đất ở Kon Tum sẽ tiếp tục xảy ra.
Theo ông Anh, các trận động đất xảy ra tại Kon Tum vừa qua vẫn là động đất kích thích. Động đất xảy ra do quá trình tích nước của hồ chứa thủy điện tác động lên hệ thống đứt gãy hoạt động bên dưới.
Khẩn trương khắc phục hậu quả sau động đất
Trước đó, Phó thủ tướng Trần Lưu Quang đã ký ban hành công điện của Thủ tướng Chính phủ về việc kiểm tra, chủ động khắc phục hậu quả động đất tại địa bàn huyện Kon Plông.
Thủ tướng giao Viện hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam chỉ đạo Viện Vật lý địa cầu tiếp tục tổ chức theo dõi diễn biến và các dư chấn động đất, phối hợp với các cơ quan chức năng.
Huy động các chuyên gia, nhà khoa học làm rõ nguyên nhân động đất gia tăng bất thường trong khu vực, kịp thời thông tin đến các cơ quan chức năng, người dân để phục vụ công tác truyền thông và chỉ đạo ứng phó, tránh để các đối tượng xấu lợi dụng gây hoang mang, bất ổn trong nhân dân...
Viện Vật lý địa cầu nhận định động đất liên tục ở Kon Tum là động đất kích thích gây ra bởi hồ chứa. Nhưng cơ quan chức năng tỉnh này nói tới nay vẫn chưa có kết luận cụ thể.
Số là bao năm qua cứ mỗi lần có động đất là người ta nói do thần đất nổi giận. Bà con khóc quá trời, nói thần đất giận ai thì cứ nhằm người đó mà phạt, chứ sao nổi giận đùng đùng gây ra động đất, khổ cho bà con quá thần đất ơi!
Thần đất kêu trời không thấu. Bà con mỗi lần khấn gì đều khấn cầu trời, cầu đất thì làm sao nỡ lòng hại bà con được chứ!
May quá, giờ có Viện Vật lý địa cầu nói mấy chục trận động đất vừa qua ở Kon Tum là do động đất kích thích, cụ thể là do các hồ chứa thủy điện nằm trong vùng.
Việc tích nước của các hồ này có khả năng là nguyên nhân gây ra các trận động đất vừa qua.
Nghĩa là không phải do thần đất, cũng không phải do Thủy Tinh nổi sóng đánh Sơn Tinh để giành Mỵ Nương. Không do ông thần nào cả, mà là do mấy ông thần… người.
Nhà khoa học nói đó nhé, thần đất được giải oan rồi.
Viện Vật lý địa cầu nhận định động đất liên tục ở Kon Tum là động đất kích thích gây ra bởi hồ chứa. Nhưng cơ quan chức năng tỉnh này nói tới nay vẫn chưa có kết luận cụ thể.
Từ sau trận động đất 5 độ trưa 28-7, gia đình chị Y Diên tại thôn Vi Ring, xã Đăk Tăng, huyện Kon Plông, bỏ căn nhà xây chuyển qua sống trong gian bếp gỗ vì lo sợ sập nhà - Ảnh: TẤN LỰC
Người dân huyện Kon Plông (Kon Tum), nơi xảy ra hàng chục vụ động đất lớn nhỏ trong mấy ngày qua, đang nóng lòng chờ làm rõ nguyên nhân động đất và các giải pháp xử lý triệt để từ chính quyền và các cơ quan chức năng để ổn định cuộc sống.
Không biết hồ nào gây ra động đất
Theo tìm hiểu của phóng viên Tuổi Trẻ, vùng động đất huyện Kon Plông đang có 6 công trình thủy điện, trong đó 3 thủy điện có hồ chứa là thủy điện Thượng Kon Tum, thủy điện Đăk Đrinh và thủy điện Đăk Re.
Thủy điện Thượng Kon Tum có công suất 220MW với 2 tổ máy, dung tích trữ 145,52 triệu m3. Thủy điện Đăk Đrinh có công suất 125MW với 2 tổ máy, dung tích trữ 248,51 triệu m3. Thủy điện Đăk Re có công suất 60MW với 2 tổ máy, dung tích trữ 10,35 triệu m3.
Trao đổi với chúng tôi, ông Lê Như Nhất - giám đốc Sở Công Thương tỉnh Kon Tum - nói hiện tại chưa có kết luận nào về việc hồ chứa nước gây ra động đất tại Kon Tum. Tỉnh này đang đề nghị Viện Vật lý địa cầu tiếp tục nghiên cứu để ra kết luận cuối cùng.
"Giả định hiện nay là phương án tích nước của hệ thống hồ chứa gây ra động đất kích thích. Còn để nói hồ nào là nguyên nhân chính gây ra động đất ở Kon Plông thì chưa ai dám khẳng định. Các cơ quan chuyên môn phải nghiên cứu, có bằng chứng khoa học và kết luận việc này", ông Nhất nói.
Theo Sở Công Thương tỉnh Kon Tum, phải xác định được đơn vị cụ thể gây ra động đất mới có cơ sở yêu cầu bồi thường, hỗ trợ thiệt hại khi xảy ra hậu quả động đất, đồng thời có giải pháp xử lý tình trạng động đất. Thời gian qua cơ quan này phải động viên các thủy điện phối hợp cùng địa phương hỗ trợ cho người dân trong vùng ảnh hưởng từ nguồn an sinh xã hội của doanh nghiệp.
Ông Nhất cho biết thêm qua rà soát các hồ thủy điện tại huyện Kon Plông tới nay vẫn an toàn, chưa phát hiện hư hại gì.
Nguồn: Viện Vật lý địa cầu - Đồ họa: TUẤN ANH
Các thủy điện nói gì?
Ông Lê Năng - phó giám đốc Công ty cổ phần thủy điện Đăk Đrinh - cho hay những trận động đất vừa rồi không ảnh hưởng tới an toàn hồ đập công trình này. Sau động đất đơn vị đã kiểm tra tất cả các vị trí bằng thiết bị đo và bằng quan sát thực tế thì chưa thấy có gì bất thường.
Theo thông số thiết kế, hồ Đăk Đrinh chịu được động đất trên 7 độ với hệ số an toàn khoảng 1,3 - 1,5 lần. Thủy điện cũng đã lắp đặt nhiều loại thiết bị quan trắc động đất tại hồ chứa như thiết bị đo áp lực thấm, lưu lượng nước thấm...
Kết quả cho thấy các giá trị trong mức bình thường sau các trận động đất vừa qua. Thủy điện này xây dựng quy trình phòng chống bão lũ, thiên tai và có phương án ứng phó khi xảy ra sự cố.
Ông Năng nói hiện tại hồ đang mùa kiệt, lượng nước trong hồ chỉ đạt 40% dung tích thiết kế. Do đó, nói rằng động đất kích thích nguyên nhân là do thủy điện, theo ông là không phù hợp. Ông Năng dẫn chứng hiện nay động đất dày đặc dù các hồ đang ở mức nước thấp nhất, trong khi giai đoạn Tết nước đầy hồ thì không thấy động đất.
Trong khi đó, ông Trần Công Đàm - giám đốc Nhà máy thủy điện Thượng Kon Tum - cho hay thủy điện này được thiết kế chống động đất 7 độ.
Theo ông Đàm, động đất kích thích luôn có cường độ nhỏ hơn những trận động đất tự nhiên. Khi thiết kế công trình thường áp dụng cường độ lớn nhất của động đất tự nhiên để đưa vào thiết kế.
Đại diện thủy điện này nói trước đây có được Viện Vật lý địa cầu đề nghị cho lắp đặt một số trạm quan trắc để nghiên cứu. Ngoài ra đến nay đơn vị chưa nhận được bất cứ kết luận gì về nguyên nhân gây ra động đất tại khu vực là do hồ chứa.
Nhìn từ thủy điện Sông Tranh 2
Năm 2011, hồ thủy điện Sông Tranh 2 tại huyện Bắc Trà My (Quảng Nam) bắt đầu tích nước cũng là lúc khu vực này xảy ra nhiều trận động đất kích thích. Tần suất động đất giảm dần theo thời gian và đến khoảng năm 2016 thì chấm dứt.
Một cán bộ nhiều năm công tác tại công trình này cho biết giai đoạn đó tần suất động đất nhiều nhất một ngày từ 2 - 3 trận, đa số là cường độ nhỏ, trận lớn nhất hơn 4 độ.
Theo cán bộ này, bản chất của động đất kích thích là sự sụt lún các cấu trúc hang động, khoang rỗng sâu dưới lòng hồ, là hiện tượng sắp xếp lại vị trí các kết cấu dưới lòng đất sau khi tích nước để làm ổn định lòng hồ.
Từ kinh nghiệm tại hồ Sông Tranh 2, cả khi nước hồ tích đầy và rút kiệt đều có khả năng xảy ra động đất nhiều hơn, không nhất thiết tích đầy hồ mới có động đất. Động đất kích thích sẽ giảm dần và chấm dứt theo thời gian, không ảnh hưởng nhiều tới an toàn công trình.
Yêu cầu các thủy điện đánh giá tình hình động đất
Sau những trận động đất liên tục những ngày qua, ông Lê Ngọc Tuấn - chủ tịch UBND tỉnh Kon Tum - đã đề nghị Công ty thủy điện Thượng Kon Tum, Công ty thủy điện Đăk Đrinh và Công ty thủy điện Thiên Tân theo dõi chặt chẽ dư chấn động đất, kịp thời thông tin tới chính quyền và người dân để chủ động phòng ngừa, ứng phó.
Trong khi đó, ông Trần Phước Hiền - phó chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi - cũng ký công văn hỏa tốc gửi các sở, ngành, địa phương trên địa bàn tỉnh, yêu cầu chủ động ứng phó với động đất ở Kon Tum ảnh hưởng đến địa bàn tỉnh này và có giải pháp hợp lý để bảo vệ người dân, tài sản nhà nước.
Cần đánh giá nghiêm túc tác động của dự án thủy điện
Lý giải về việc động đất xảy ra dồn dập tại khu vực huyện Kon Plông (Kon Tum) trong hai ngày 28 và 29-7, ông Nguyễn Xuân Anh, viện trưởng Viện Vật lý địa cầu, cho biết thông thường sau các trận động đất lớn thì sẽ có những trận động đất có cường độ nhỏ hơn kèm theo.
Hiện tượng này kéo dài trong vài ngày, sau đó sẽ giảm dần. Sau đó tích tụ một thời gian (thời kỳ yên tĩnh) thì lại xảy ra những trận động đất liên tiếp như vậy. Do vậy dự báo thời gian tới động đất ở Kon Tum sẽ tiếp tục xảy ra.
Theo ông Anh, các trận động đất xảy ra tại Kon Tum vừa qua vẫn là động đất kích thích. Động đất xảy ra do quá trình tích nước của hồ chứa thủy điện tác động lên hệ thống đứt gãy hoạt động bên dưới.
"Việc phát sinh động đất kích thích phụ thuộc vào nhiều yếu tố hoạt động địa chấn kiến tạo, thủy văn, cần có các nghiên cứu chuyên sâu mới đánh giá được.
Một số yếu tố liên quan đến động đất kích thích như mực nước hồ chứa, tốc độ tích nước hồ chứa, tổng lượng nước sẽ tác động đến động đất. Nhưng việc ảnh hưởng đó có thể là sau vài tháng, vài năm khi nước ngấm đủ xuống bên dưới mới gây ra động đất", ông Anh nói.
Theo tiến sĩ Phạm Viết Thuận - viện trưởng Viện Kinh tế tài nguyên và môi trường TP.HCM, động đất do hồ thủy điện tích nước gây ra vậy nên cần đánh giá một cách nghiêm túc về tác động của các dự án thủy điện tại đây. Phải cân nhắc về hiệu quả kinh tế so với tác động của nó đối với sinh thái môi trường, sinh thái địa chất, phản ứng xã hội khu vực.
Trường hợp hiệu quả kinh tế không đạt, không đáp ứng phát triển kinh tế xanh của Chính phủ thì nên xả đập hồ thủy điện và trả lại rừng tự nhiên vốn có của Tây Nguyên. Với những thủy điện nhỏ công suất không nhiều nhưng diện tích để làm cũng rất lớn đã làm mất đi độ che phủ của rừng. Việc đánh đổi này không cân xứng và cần thiết.
Đối với các công trình thủy điện tại huyện Kon Plông cũng cần có khảo sát, đánh giá xem trận động đất vừa qua có gây các khiếm khuyết gì không. Với cường độ 5 độ làm rung chuyển nhà cửa, công trình ở những địa phương rất xa thì các công trình tại chỗ không thể nào không bị tác động. Cần phải kiểm tra gấp để tránh các thảm họa có thể xảy ra bất cứ lúc nào.
"Nếu xét về nhu cầu thiếu điện thì Kon Plông có địa hình đón gió gần như quanh năm. Do đó có thể phát triển điện gió thì tốt hơn. Chúng ta nên ưu tiên phát triển những năng lượng xanh chứ không nên cấp phép thủy điện vô tội vạ", ông Thuận nhận định.
Sau những ngày động đất liên tiếp, cuộc sống của người dân trong các buôn làng tại Kon Plông, tỉnh Kon Tum đã trở lại nhịp thường ngày, nhưng ai cũng nơm nớp lo...
THANH TUẤN - dvnien copy từ https://laodong.vn/ban-doc/..., trang web này đăng ngày 26/04/2022 15:17
Kon Tum - Ở trên đỉnh Ngọc Linh quanh năm sương mù, mây phủ, người đồng bào Xơ Đăng luôn dự trữ những sản vật độc, lạ, phơi trên gác bếp.
Nhiều tập tục lạ của người Xơ Đăng dưới chân Ngọc Linh hùng vĩ. Ảnh: T.T
Đỉnh Ngọc Linh, huyện Tu Mơ Rông được xem là nóc nhà miền Trung với độ cao trên 1.700m so với mực nước biển. Khí hậu nơi đây quanh năm lạnh giá, mưa nhiều. Dưới những tán rừng nguyên sinh cổ thụ trăm năm tuổi là những vườn sâm Ngọc Linh quý. Do trồng được sâm mang lại thu nhập tốt nên rừng cũng được giữ gìn và bảo vệ.
Chuột quý tộc phơi khô gác bếp. Ảnh: T.T
Những người giữ rừng trên đỉnh Ngọc Linh để trồng sâm hầu hết là đồng bào dân tộc thiểu số. Để chống chọi lại với khí hậu lạnh giá, sương mù quanh năm, cách ăn uống, tập tục sinh hoạt của người Xơ Đăng cũng có nhiều độc, lạ, hấp dẫn du khách gần xa.
Ông A Sĩ - Bí thư Đảng ủy xã Măng Ri, huyện Tu Mơ Rông - cho biết, người dân có thói quen săn chuột trên núi Ngọc Linh. Loài chuột này thường lẻn trộm ăn củ sâm, lá sâm nên thịt rất thơm ngon và sạch.
Tại các chốt bảo vệ vườn sâm, người dân thường phơi trên gác bếp chuột sâm. Chuột bị làm thịt, rửa sạch treo trên gác bếp nhiều ngày, thậm chí nhiều tháng trời. Hơi khói và độ nóng của ngọn lửa làm thịt chuột chín dần từ ngày này sang ngày khác. Thịt chuột “quý tộc” teo lại, chuyển sang màu đen, khi đó, người Xơ Đăng có thể mang xuống để dùng.
“Thịt chuột xé ra kho với sả ớt hoặc chấm với muối, nước mắm, hương vị thơm ngon khó tả. Một loại đặc sản khó tìm thấy được ở miền xuôi. Người dân vừa săn chuột phá hoại vườn sâm vừa tìm kiếm nguồn thức ăn dân dã cho gia đình, bạn bè” - anh A Lực, người dân xã Măng Ri, nói.
Cá phơi khô gác bếp quanh năm. Ảnh: T.T
Không chỉ thịt chuột, người dân còn “săn” cá trê, cá lóc dọc theo khe suối. Cá được làm sạch, chỉ để phần thịt rồi phơi trên gác bếp. Lâu dần, hơi khói làm thịt teo lại, chín dần mà thịt vẫn giữ được hương vị thơm ngon như ban đầu.
Từ thời xa xưa, đồng bào Xơ Đăng đi săn con nai, con hoẵng trên rừng, khi dân làng dùng không hết, họ có thói quen phơi khô thịt động vật để trên gác bếp. Để sang mùa đông lạnh giá, người dân vẫn còn thực phẩm dùng qua ngày đói.
Bây giờ đời sống “thay da đổi thịt”, người Xơ Đăng gạo thóc đầy kho, cái đói đã bị đẩy lùi xa hàng chục năm nay nhờ chăm chỉ trồng lúa, trồng mì (sắn) trên nương rẫy. Và cũng nhờ liên kết trồng sâm với doanh nghiệp, người dân có tiền lương đều đặn, thu nhập tốt, nhiều nhà dân có tivi, tủ lạnh, thậm chí “xế hộp” đắt tiền.
Thế nhưng, việc dùng “chiến lợi phẩm” phơi khô trên gác bếp làm của dự trữ như là cách để họ sinh tồn trong môi trường thiên nhiên khắc nghiệt, vừa là cách để họ không quên nét văn hóa ẩm thực xa xưa, lưu truyền từ thời cha ông để lại. Khám phá du lịch Tu Mơ Rông cũng chính là khám phá văn hóa, đời sống, thuần phong mỹ tục còn lưu lại của người Xơ Đăng trên đỉnh Ngọc Linh.
Lũ quét lên nhanh nhấn chìm cả vùng biên giới huyện Ia H'Drai
Copy từ https://thanhnien.vn/thoi-su/lu-quet-len-nhanh-nhan-chim-ca-vung-bien-gioi-huyen-ia-hddrai-991936.html ;tác giả: Phạm Anh ; đã đăng ngày 10/08/2018 16:24.
Chỉ mấy giờ đồng hồ, lũ quét lên nhanh nhấn chìm cả vùng biên giới thuộc huyện Ia H'Drai (Kon Tum).
Bộ đội Đồn biên phòng Suối Cát giúp dân khắc phục hậu quả sau lũ. ẢNH: P.A
Sáng 10.8.18, chúng tôi có mặt tại thôn 3, xã Ia Dal (huyện Ia H'Drai). Trung tá Phạm Xuân An, Đồn phó Đồn biên phòng Suối Cát (thuộc huyện Ia H'Drai), thở dài: "Lũ lên nhanh lắm. Cả ngày, đêm 8.8 và sáng 9.8, mưa lớn liên tục".
Rạng sáng 9.8, lũ bắt đầu đổ về đục ngầu trên dòng suối Bãi Lau, ngập ngang con đường công vụ.
Khoảng 5 giờ ngày 9.8, cầu Bãi Lau ngập hơn 1 m, nước chảy xiết, cuốn trôi tất cả những gì trên đường của dòng chảy. Con đường này ách tắc.
Trong vòng vài giờ đồng hồ, nước dâng lên nhanh, lại chảy mạnh đã nhấn chìm nhiều nóc nhà của người dân ở đây.
Anh Võ Xuân Thắng (38 tuổi, ở thôn 3, xã Ia Dal) cho biết khi lũ về, anh Thắng và một người em đang ngủ thì giật mình thức giấc, nhìn ra xung quanh nước đã vây lênh láng tứ bề đành chạy thoát thân.
Xung quanh nhà anh Thắng, rác, gỗ mục, tôn, kèo… vương vãi. Nhìn xuống dòng suối, chúng tôi chứng kiến cỏ rạp, chuối và hàng loạt cây khác bị tróc gốc nằm chỏng chơ.
Nhiều tài sản của người dân bị lũ cuốn trôi. ẢNH: PHẠM ANH
Lũ quét, cây cối ngã rạp. ẢNH: PHẠM ANH
Cảnh bộn bề sau lũ. ẢNH: P.A
Đợt lũ lần này đã làm sập và kéo hai xưởng mộc nhà anh Thắng xuống suối, trôi mất. Căn nhà ở thì nước dâng lên 1,5m, trôi sạch giấy tờ tùy thân, tủ lạnh, tivi và rất nhiều tài sản khác. Anh Thắng cho biết trận lũ làm anh thiệt hại khoảng 400, 500 triệu đồng.
Trung tá Hoàng Văn Điển, Đồn trưởng Đồn biên phòng Suối Cát, cho biết suốt 2 ngày qua, đơn vị đưa 20 cán bộ, chiến sĩ về các thôn, làng giúp dân.
Ngoài việc dọn dẹp vệ sinh, nhà cửa, tìm vớt tài sản cho người dân, Đồn biên phòng còn kịp thời hỗ trợ cho người dân 25 thùng mỳ tôm, khám bệnh và phát thuốc cho người dân.
Ông Bùi Văn Nhàng, Phó chủ tịch UBND huyện Ia H'Drai, cho biết mưa lũ đã làm ngập 11 thôn, làng nhưng sáng nay đã cơ bản tiếp cận tất cả các điểm làng thôn bị nước lũ chia cắt, cô lập.
"Sáng nay (10.8.18), thôn 3 và thôn 9, xã Ia Dom bị lũ chia cắt, người dân đã dùng thuyền đi đến nơi. Nội trong ngày 11.8, địa phương tập trung khắc phục tất cả các điểm sạt trên các tuyến đường tuần tra, tỉnh lộ và đường công vụ, sớm thông tuyến để phục vụ đi lại của người dân", ông Nhàn cho biết.
Nhặt nhạnh sau lũ. Ảnh: P.A.
Đến chiều 10.8.18, huyện Ia H'Drai vẫn chưa thống kê đầy đủ thiệt hại do lũ quét gây ra. Tuy nhiên, Đài Khí tượng thủy văn Kon Tum cảnh báo huyện Ia H'Drai sẽ tiếp tục có mưa to đến rất to, rủi ro thiên tai ở cấp độ 1.
Theo đó, trong 2 ngày qua, lượng mưa đo được đạt 151 mm. Trong 24 giờ tới, trên địa bàn huyện Ia H'Drai tiếp tục có mưa to, nguy cơ cao xảy ra lũ quét trên các suối nhỏ, sạt lở đất ở nơi đất dốc và ngập úng ở vùng trũng thấp, rủi ro thiên tai ở cấp 1.
