“Điểm nghẽn” minh bạch

“Điểm nghẽn” minh bạch

Copy từ " https://giaoducthoidai.vn/goc-nhin/diem-nghen-minh-bach-3986336-b.html", tác giả: Dũng Minh, đã đăng ngày 8/3/2019 14:35.

GD&TĐ - Cuối tháng 2/2019, tại trạm thu phí BOT Ninh Lộc (thị xã Ninh Hòa, tỉnh Khánh Hòa), một nhóm khoảng 10 người bất ngờ dựng lán trại trên đất nhà dân để thay nhau ngồi kiểm đếm lượt xe qua lại trạm. Họ cho rằng, trạm thu phí BOT Ninh Lộc đã báo cáo gian dối để nâng thời hạn thu phí Quốc lộ 1.

Họ làm việc chẳng đặng đừng là những mong tìm kiếm sự minh bạch số lượng cụ thể phương tiện qua trạm và số tiền thực thu hằng ngày của trạm BOT, chứ không quậy phá và thực tế cũng không gây trở ngại gì đến việc thu phí của trạm, đến trật tự an toàn giao thông…

Sự đường đột ngỡ ngàng này lần đầu tiên diễn ra, nên những ứng xử ban đầu giữa các bên còn có vướng mắc, lúng túng. Rốt cục, đại diện Tổng cục Đường bộ (Bộ Giao thông Vận tải) phải lên tiếng rằng, việc người dân thực hiện đếm xem qua trạm thu phí BOT Ninh Lộc không sai, nên không phải can thiệp. Nếu người dân có kiến nghị thì Tổng cục Đường bộ sẽ xem xét và có ý kiến. Chính quyền địa phương cũng khẳng định lán trại mà nhóm đếm xe dựng lên nằm trên đất có chủ nên không vi phạm gì.

Cũng liên quan đến BOT, lại nhớ đến số tiền 2,2 tỷ đồng bị cướp tại trạm thu phí Dầu Giây (đường cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Long Thành - Dầu Giây) vào sáng ngày 7/2/19. Đó là doanh thu của 2 ca ngày 4/2, 3 ca ngày 5/2 và 3 ca ngày 6/2… Số tiền lớn bị cướp vô tình cũng hé lộ ra nguồn thu thực tế của trạm BOT này, khiến dư luận nảy sinh không ít hoài nghi.

Rõ ràng, chỉ 2 vụ việc khác nhau liên quan đến thu phí tại các trạm BOT trong 1 tháng đã cho thấy những dấu hiện cần có sự giám sát, kiểm tra một cách quyết liệt, công khai, minh bạch về vấn đề này.

Phải minh bạch, các bác ơi!

Trên thực tế, sự cần thiết phải minh bạch không chỉ cá biệt ở các trạm BOT, mà nên mở rộng sang nhiều lĩnh vực, địa phương khác nhau. Còn nhớ, trong chuyến làm việc hồi tháng 12/2018 tại Mỹ, ông Eric G. Altbach - Phó Chủ tịch cấp cao của Tập đoàn Albright Stonebridge, chuyên gia tư vấn cao cấp, đầu tư có sử dụng vốn nước ngoài ở châu Á, có kinh nghiệm hoạt động với Việt Nam - cũng nói nhiều với chúng tôi về môi trường đầu tư tại Việt Nam.

Ông cho rằng, Việt Nam là quốc gia thu hút các nhà đầu tư nước ngoài phần lớn vì Chính phủ ngày càng hoàn thiện, hoạt động tốt hơn. Tuy nhiên, ông cũng nêu ra một số lý do khiến các nhà đầu tư nước ngoài chưa mạnh dạn đầu tư nhiều hơn vào Việt Nam, trong đó có chuyện các cơ chế, thủ tục, chi phí liên quan đến đầu tư chưa thật sự minh bạch...
Sự nhận xét của lãnh đạo tập đoàn tư vấn cao cấp trên thế giới ấy rõ ràng là xác đáng, bởi điều này chúng ta đã nhận biết từ lâu và đang tìm cách khắc phục. Thế nên, “điểm nghẽn” trong minh bạch ở các trạm BOT liên quan đến mất trộm tiền, đến người dân đếm xe qua lại chỉ là những ví dụ điển hình nhức nhối, cần giải quyết sớm, triệt để và công khai, minh bạch…
Dũng Minh

Vụ BOT tuyến tránh Biên Hòa đặt sai vị trí: Sở GTVT bị ngó lơ!

Vụ BOT tuyến tránh Biên Hòa đặt sai vị trí: Sở GTVT bị ngó lơ!

(Copy từ http://nld.com.vn/thoi-su/vu-bot-tuyen-tranh-bien-hoa-dat-sai-vi-tri-so-gtvt-bi-ngo-lo-20170824124702686.htm , tác giả: X.Hoàng, đã đăng ngày 24/08/2017 lúc 14:08.)

(NLĐO)- Giám đốc Sở GTVT Đồng Nai khẳng định quá trình thực hiện vận hành khai thác tại trạm thu phí BOT tuyến tránh TP Biên Hòa, sở không được tham vấn ý kiến.

Liên quan vấn đề trạm thu phí BOT tuyến tránh TP Biên Hòa (tỉnh Đồng Nai) đặt sai vị trí khiến người dân bức xúc, ông Trịnh Tuấn Liêm, Giám đốc Sở Giao thông Vận tải tỉnh Đồng Nai vừa có ý kiến cho rằng nhà đầu tư không quan tâm đến việc tham vấn ý kiến của sở trong quá trình vận hành, khai thác trong hoạt động đầu tư trên địa bàn, dẫn đến nhiều vướng mắc.

Giám đốc Sở GTVT tỉnh Đồng Nai cho biết suốt thời gian qua, sở chưa hề nhận được sự phối hợp nào. Chỉ gần đây, cách khoảng vài ngày, khi tình hình các trạm thu phí BOT bị người dân phản ứng lên đến đỉnh điểm, sở mới nhận được văn bản của Tổng cục Đường bộ chỉ đạo đề nghị xác định danh sách các phương tiện của người dân được miễn giảm phí do nhà đầu tư đưa ra.

Trạm thu phí tuyến tránh Biên Hòa nằm trên Quốc lộ 1, huyện Trảng Bom.

Thế nhưng, theo ông Liêm, danh sách 108 phương tiện trong phương án được giảm, miễn phí mới chỉ được nhà đầu tư lập ra ban đầu từ khảo sát đâu đó ở dưới huyện, xã chứ sở cũng chưa nắm và khá lúng túng trong cách xử lý. "Danh sách này không biết dựa trên cơ sở nào?"- ông Liêm ngạc nhiên nói.

Tuy vậy, giám đốc sở cho hay hiện sở cũng chuẩn bị, tập hợp các thông tin tổng quan xung quanh quá trình vận hành, hoạt động của dự án BOT để báo cáo UBND tỉnh. Sở đang rất mong chờ báo cáo của nhà đầu tư và ý kiến chỉ đạo cụ thể của Tổng cục Đường bộ để có thông tin thống nhất, trong đó có cả những yếu tố như căn cứ pháp lý, quá trình đầu tư và vận hành khai thác của dự án.

Riêng về kế hoạch chỉ đạo từ Bộ GTVT về việc rà soát lại các trạm BOT, ông Liêm cho hay hiện sở cũng chưa nhận được văn bản cụ thể. Sở vẫn chờ ý kiến chỉ đạo từ Bộ GTVT, Tổng cục Đường bộ để có sự phối hợp chặt chẽ, vì theo ông, trong đề cương rà soát lại các trạm thu phí mà ông nắm được có cả việc nếu phải di dời trạm BOT này thì phương án thực hiện sẽ như thế nào.

Riêng về việc ngay từ đầu dự án thực hiện việc đặt trạm có lấy ý kiến của người dân huyện, xã hay không, cũng sẽ được làm rõ.

Tuyến tránh Biên Hòa được đặt tên đại tướng Võ Nguyên Giáp hiện bụi kinh hoàng, do xe ra từ các mỏ đá.

Trong khi đó, xung quanh việc liên quan đến việc trạm thu phí BOT đường tránh TP Biên Hòa đặt sai vị trí dẫn đến nhiều hệ lụy, hiện các tài xế vẫn tiếp tục lên tiếng. Nhiều người đặt vấn đề cứ lập BOT chi chít, dự án khoảng 10 km rồi thu tiền, vậy… đường làng cũng lập BOT rồi thu phí cũng hợp lý hay sao? Còn việc đặt trạm sai nguyên tắc nhưng lại nêu lý do để khuyến khích nhà đầu tư, rồi ngang nhiên lấy tiền của dân, như vậy sao được? Thực tế, hiện không chỉ các trạm BOT trải dài trên quốc lộ từ Bắc chí Nam, mà còn rất nhiều trạm BOT, BT dày đặc khắp các tỉnh lộ, các đường nhánh.

"Mỗi lần qua đây (trạm thu phí BOT đường tránh TP Biên Hòa), mất 35.000 đồng tức anh ách. Thấy hết sức phi lý. Phí bảo trì hàng năm cũng đã đóng. Không chạy qua đường tránh mà vẫn phải đóng tiền. Có 11 km trải mặt quốc lộ mà thu 3 năm nay là quá rồi. Đi cao tốc 50 km sung sướng mà trả có 40.000, trong khi đi hơn 10 km đường thường mà trả 35.000?"- tài xế Lê Hiền Tuấn, ngụ TP Biên Hòa nhận xét.

Để chặn dòng xe lũ lượt kéo vào đường dân sinh né trạm BOT, người dân dựng barie ngày đêm đêm canh giữ.

Như Báo Người Lao Đông liên tục thông tin, trạm thu phí BOT tuyến tránh TP Biên Hòa do Công ty CP đầu tư Đồng Thuận làm chủ đầu tư đặt trên Quốc lộ 1 (đoạn xã Trung Hòa, huyện Trảng Bom, tỉnh Đồng Nai) từ cách đây hơn 3 năm làm người dân bất bình vì trạm đặt sai vị trí khiến nhiều người không sử dụng đường tránh vẫn phải trả phí.

Đường tránh TP Biên Hòa (hiện được đặt tên là đường Võ Nguyên Giáp) dài hơn 12 km, chủ đầu tư thực hiện thêm đoạn cải tạo Quốc lộ 1 rồi đặt trạm thu phí trên Quốc lộ 1. Mới đây, trước áp lực từ người dân, chủ đầu tư lên kế hoạch miễn, giảm phí cho 108 xe của người dân quanh khu vực trạm, chủ yếu ở xã Trung Hòa, huyện Trảng Bom.

X.Hoàng

BOT: Cổ tích và thủ đoạn

BOT: Cổ tích và thủ đoạn

Copy từ http://plo.vn/thoi-su/theo-dong-su-kien/bot-co-tich-va-thu-doan-722064.html, tác giả: Nguyễn Minh Đức, đã đăng ngày 18/8/2017 - 07:20

(PL)- Trên thế giới, xây dựng hạ tầng đường bộ vốn là lĩnh vực khó thu hút đầu tư tư nhân, do yêu cầu vốn lớn, thời gian thu hồi vốn kéo dài, rủi ro cao.

Nhưng đường sá lại có ý nghĩa rất quan trọng trong sự phát triển kinh tế của mỗi quốc gia.

Chính vì thế, chính phủ nhiều nước buộc phải chi tiêu ngân sách để đầu tư vào hạ tầng đường bộ. Đường sá vì thế trở thành một thứ dịch vụ công. Vậy nên việc Chính phủ Việt Nam có thể huy động được khoảng 200.000 tỉ đồng từ nguồn vốn tư nhân để xây dựng hơn 1.500 km đường chỉ trong vài năm là một điều kỳ diệu.

Đó là câu chuyện cổ tích đối với chính phủ nhiều quốc gia khác trên thế giới. Nhưng trong nền kinh tế, đứng đằng sau những điều kỳ diệu luôn là rất nhiều các thủ đoạn.

Thủ đoạn đầu tiên là chỉ định thầu.

Thủ đoạn thứ hai là gian dối số tiền đầu tư. Thủ đoạn tiếp theo đó là gian dối về lưu lượng xe.

Thủ đoạn thứ tư là duy tu cải tạo đường cũ rồi đè ra thu phí như đường mới.

Thủ đoạn thứ năm là xây đường ở chỗ vắng nhưng đặt trạm thu phí ở chỗ đông người.

Và còn vô vàn những thủ đoạn khác nữa để có thể rút tiền từ túi người đi đường để bỏ vào túi riêng của chủ đầu tư và có thể của cả quan chức cho phép dự án đó.

Nhưng điều đáng nói ở đây không phải là câu chuyện cổ tích BOT hay những thủ đoạn đã và chưa được lật tẩy. Quan trọng hơn cả là cái cơ chế đã dung dưỡng cho những vấn đề đó - một cơ chế không minh bạch.

Trong một dự án BOT đường bộ luôn có ba bên tham gia, cơ quan quản lý nhà nước, nhà đầu tư và người đi đường. Thế nhưng hợp đồng BOT chỉ do cơ quan quản lý nhà nước và nhà đầu tư ký với nhau. Người dân - là người phải trả tiền không hề biết chuyện gì đang diễn ra.

Hầu như các hợp đồng BOT đều có một điều khoản bảo mật. Theo đó, các bên không được tiết lộ những thông tin về pháp lý, tài chính, thương mại, kỹ thuật và các thông tin khác liên quan tới nội dung của hợp đồng và dự án.

Vấn đề này từng được công luận nói đến. Nhiều chuyên gia và luật sư cũng từng đưa vấn đề này ra tranh luận. Sự thật là hợp đồng hợp tác công tư trên thế giới cách đây vài chục năm thì những điều khoản bảo mật như vậy vẫn tồn tại. Nhưng hiện nay hầu hết quốc gia đều đã cấm những điều khoản như vậy trong hợp đồng.

Lập luận của các nước rất đơn giản: Quyền lực nhà nước là do dân ủy quyền cho. Vậy nên khi nhà nước nhân danh người dân ký kết hợp đồng với bên khác thì phải công khai cho dân biết.

Một dự án đường bộ không liên quan đến quốc phòng, an ninh nên không thể được xếp vào diện bí mật nhà nước để mà giữ bí mật với nhân dân. Hơn nữa, cần phải thống nhất rằng: Minh bạch là giải pháp duy nhất để loại bỏ được các thủ đoạn BOT.

Nguyễn Minh Đức, Ban Pháp chế Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam