Sau phiên tòa xét xử vụ cháy chung cư mini 56 người chết: Bài học lớn về trách nhiệm
Tòa án nhận định hành vi bất chấp các quy định xây sai phép, vi phạm phòng cháy của chủ chung cư mini và sự vô trách nhiệm của các cựu cán bộ chính là nguyên nhân dẫn đến vụ hỏa hoạn gây thảm họa đau lòng làm 56 người thiệt mạng.
Bị cáo Nghiêm Quang Minh (trái) và cựu phó chủ tịch phường tại phiên tòa - Ảnh: G.LONG
Ngày 14-3, TAND TP Hà Nội đã tuyên phạt bị cáo Nghiêm Quang Minh (43 tuổi, chủ chung cư mini ở phố Khương Hạ, quận Thanh Xuân) 12 năm tù.
Chủ chung cư mini phải bồi thường 23,7 tỉ đồng
Tòa án nhận định hành vi của bị cáo Minh rất nguy hiểm, gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng cả người và tài sản, cả về số lượng người chết, người bị thương, giá trị tài sản đặc biệt lớn. Trong số các bị hại thiệt mạng vì hỏa hoạn có nhiều trẻ em, nhiều người thuộc cùng một gia đình. Hành vi của chủ chung cư mini cùng sự vô trách nhiệm của các bị cáo là cựu cán bộ đã gây mất mát đau thương rất lớn cho các gia đình bị hại và cả xã hội.
Từ nhận định trên, tòa án cho rằng cần áp dụng hình phạt nghiêm khắc nhất mới đủ sức răn đe và phù hợp tính chất hành vi và mức độ thiệt hại do hành vi của bị cáo gây ra.
Bản án đánh giá thiệt hại xảy ra do vi phạm quy định xây dựng và phòng cháy chữa cháy của bị cáo Minh, do đó toàn bộ thiệt hại về tài sản và bồi thường cho bị hại thuộc trách nhiệm của chủ chung cư mini, tổng hơn 23,7 tỉ đồng.
Với 56 người tử vong, ông Minh có nghĩa vụ bồi thường chi phí mai táng theo giá dịch vụ hiện hành và tổn thất tinh thần cho những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của người tử nạn với mức 100 tháng lương.
Ngoài ra, nếu nạn nhân có con nhỏ hoặc cha mẹ già, bị cáo Minh còn có nghĩa vụ cấp dưỡng cho họ đến khi mất, cho con nạn nhân đến khi đủ 18 tuổi với mức một tháng lương cơ sở (2.340.000 đồng/người/tháng).
Theo bản án, tại tòa một số bị hại yêu cầu điều tra làm rõ có hay không việc đưa hối lộ giữa chủ chung cư mini tới các cán bộ phường, quận để được xây nhà trái phép. Bị cáo Minh khai không đưa tiền, các hồ sơ điều tra vụ án cũng không thể hiện có việc này nên tòa cho rằng không có căn cứ xem xét.
Bị cáo nói "nghĩ bán nhà xong là hết trách nhiệm"
Bản án xác định ông Minh là chủ sở hữu thửa đất 240m2 ở phố Khương Hạ, được cấp phép xây dựng nhà ở riêng lẻ. Diện tích xây dựng tầng một 167,4m2 nhưng ông đã tự ý thay đổi thiết kế.
Giấy phép cho xây 6 tầng, 33 phòng nhưng đã bị xây thành 9 tầng, 45 phòng - vượt 3 tầng và 12 phòng.
Ông Minh không lập hồ sơ thiết kế, thẩm duyệt, nghiệm thu, quản lý về phòng cháy chữa cháy.
Tháng 4-2016, ông Minh bán xong 45 căn hộ cho các cá nhân và hộ gia đình.
Đêm 12-9-2023, mạch điện trên đường dây dẫn tại khu vực bình ắc quy đặt ở giáp tường bị chập, gây cháy.
Lửa lan vào khu vực cáp điện, các hộp công tơ điện gắn trên tường tầng một rồi cháy lan ra xung quanh.
Khai tại tòa, ông Minh phân trần "đây là điều bị cáo và tất cả mọi người không ai mong muốn".
Bị cáo tự bào chữa rằng để xảy ra sai phạm do nhận thức có giới hạn. "Bị cáo nghĩ bán xong nhà là hết trách nhiệm", ông Minh cúi đầu xin "nhận một phần lỗi" và xin tòa đưa ra mức án khoan hồng để được trở về với gia đình, xã hội.
Bảy cựu cán bộ quận Thanh Xuân và phường Khương Đình cũng dành lời xin lỗi các nạn nhân, nhận phần trách nhiệm song lấy lý do "bận bịu, nhiều việc, không được phân công" nên không sâu sát xử lý sai phạm xây trái phép.
Trước những lời khai trên, chủ tọa đưa ra nhiều chứng cứ cho hay những vi phạm về phòng cháy tại chung cư mini, chính những cư dân cũng đã nhiều lần lên tiếng nhưng không có gì thay đổi.
Hội đồng xét xử nhận định nếu các cán bộ có trách nhiệm chịu ngồi họp với người dân để tìm ra các phương án, cách thoát cháy thế nào thì đã không xảy ra thiệt hại lớn như vậy. "Chứng tỏ các bị cáo rất vô trách nhiệm. Trách nhiệm ở đây của các bị cáo là làm chưa hết, làm chưa tới, chưa quyết liệt, bởi thực tế nguy cơ đã được cảnh báo trước", chủ tọa nhấn mạnh.
Những câu nói tại tòa
- Bị cáo Nghiêm Quang Minh: "Bị cáo không đưa tiền cho ai để được xây sai phép".
- Chủ tọa: "Tức là cơ quan quản lý cứ làm ngơ mà không có yêu cầu ý kiến gì à?".
- Chủ tọa: "Làm ngơ hết à, thế có phải đưa tiền cho ai để được người ta làm ngơ cho xây tiếp không?".
- Bị cáo Minh: "Bị cáo ít xuống công trình, nhưng các lần xuống thì chưa lần nào thấy có cán bộ đến kiểm tra".
Bị cáo Nghiêm Quang Minh nhận 12 năm tù vì tội xây nhà trái phép, quá số tầng, không có biện pháp phòng cháy và phải chịu trách nhiệm chính ở vụ hỏa hoạn khiến 56 người chết, 44 người bị thương.
Hai cựu phó chủ tịch phường Khương Đình (quận Thanh Xuân) là Chu Xuân Sơn bị tòa tuyên 6 năm tù và Phạm Tần Anh 4 năm tù.
Bị cáo Nguyễn Tuấn Anh (nguyên phó Công an phường Khương Đình) lãnh 4 năm tù. Bốn cựu cán bộ còn lại bị tòa tuyên các mức án từ 30 tháng đến 7 năm tù.
